Het is een beetje mosterd na de maaltijd, maar hierbij alsnog het verslag van het algemeen overleg over schuldhulpverlening op 2 april jl.
Zwerfjongeren met schulden
In opdracht van de Stichting Zwerfjongeren Nederland (SZN) heeft een groep studenten van de Hogeschool van Amsterdam in tien gemeenten onderzoek gedaan naar schuldhulpverlening aan zwerfjongeren. Uit onderzoek bij organisaties in de gemeente Almere, Amsterdam, Arnhem, Den Haag, Enschede, Groningen, Heerlen, Leiden, Rotterdam en Utrecht blijkt dat er nog niet of nauwelijks plannen zijn uitgewerkt op het gebied van schuldhulpverlening aan zwerfjongeren. In het rapport, dat op 1 juni werd gepubliceerd, worden de volgende aanbevelingen gedaan:
- Zorg voor een warme overdracht door Jeugdzorg als de jongere 18 jaar wordt;
- Laat de jongere die aan zijn schulden wil werken, niet wachten;
- Werk laagdrempelig;
- Pak de problemen van zwerfjongeren integraal aan en zorg voor regie;
- Maak gebruik van een specifieke, op zwerfjongeren gerichte, hulpverleningsmethodiek;
- Besteed aandacht aan de jongeren en lever maatwerk, dus verlaag de caseload;
- Stel een lifecoach in;
- Gemeente, neem de schulden van de zwerfjongeren onder voorwaarden over
- Zorg voor stopzetting van rente en invorderingsmaatregelen zodra de zwerfjongere aan het hulpverleningstraject begint.
Het onderzoek is begeleid door docent-onderzoeker mr. Rianne van der Weijden die verbonden is aan Karthuizer, het praktijk -en onderzoekscentrum van het instituut Maatschappij en Recht. Zij zal – mogelijk samen met Hella Masuger van SZN – de onderzoeksresultaten presenteren in het platform schuldhulpverlening op 17 en 24 juni.
Andere onderwerpen in het platform zijn:
- Actualiteiten
- Jongeren en schulden
- Ontwikkelingen Wettelijk kader
- Ondersteuning van de SHV door middel van formulierenbrigades
- Vroegsignalering
- Vernieuwing minnelijk traject en het stabilisatietraject
Toolkit samenwerking gemeenten en voedselbanken beschikbaar
Op 3 december 2008 heeft Ahmed Aboutaleb, samen met de VNG een bestuurlijke conferentie voor vertegenwoordigers van voedselbanken en wethouders georganiseerd. Doel van deze bijeenkomst was dat door het bereiken van (betere) samenwerking tussen gemeenten en voedselbanken er meer mensen duurzaam uit de armoede geholpen worden. Voorafgaand aan deze conferentie is in mei 2008 een werkconferentie met een aantal wethouders en vertegenwoordigers van voedselbanken georganiseerd. 
Tijdens deze werkconferentie werd geconstateerd dat er een grote behoefte is aan goede voorbeelden van samenwerking tussen voedselbanken en gemeenten. Naar aanleiding van deze uitkomst heeft Stimulansz een Toolkit ontwikkeld met goede voorbeelden en tips voor (betere) samenwerking tussen voedselbanken en gemeenten.
Tijdens de bestuurlijke conferentie van 3 december 2008 konden de deelnemers hun ideeën voor deze Toolkit aanleveren. Daarnaast heeft Stimulansz een aantal interviews gehouden met voedselbanken, gemeenten en maatschappelijke ondernemingen. Zowel de ideeën van de deelnemers aan de conferentie als de uitkomsten van de interviews zijn in de Toolkit opgenomen. Naast voorbeelden komen de volgende onderwerpen aan bod:
– de aanleiding voor het ontwikkelen van de Toolkit;
– een stappenplan voor een goede samenwerking tussen gemeenten, voedselbanken en maatschappelijke organisaties;
– praktische tips.
Het eerste exemplaar is door staatssecretaris Jetta Klijnsma tijdens een werkbezoek op vrijdag 12 juni aan de gemeente en voedselbank Amsterdam Zuid-Oost in ontvangst genomen. De Toolkit wordt momenteel verspreid onder alle wethouders Sociale Zaken en voedselbanken.
Neem voor meer informatie contact op met mijn collega Rian Doggen, via 06-5149 6525 of rian.doggen@stimulansz.nl.
Wettelijke kaders schuldhulpverlening verder uitgewerkt
De ministerraad heeft vandaag ingestemd met toezending van een brief aan de Tweede Kamer van staatssecretaris Klijnsma van SZW waarin de kaders voor ‘minnelijke’ schuldhulpverlening worden geschetst. Download hier de bijlage met de voorgestelde wettelijke kaders. Dit is een verdere uitwerking van de startnotitie die in maart jl. verscheen.
Een paar interessante / nieuwe zaken:
– De wachttijd voor de schuldhulpverlening is nu concreet benoemd: maximaal vier weken.
– De gemeente moet een beleidsplan vaststellen op een vergelijkbare manier als in de WMO.
– De gemeenteraad legt in een verordening vast op basis van welke individuele omstandigheden een natuurlijk persoon de toegang tot de schuldhulpverlening wordt ontzegd.
– De vaststelling van de afloscapaciteit van een schuldenaar vindt plaats op basis van een in de wet op te nemen norm (wat deze norm inhoudt wordt niet gezegd).
– Het is niet gewenst in de wet vast te leggen dat certificering verplicht is.
– De wachttijd ingeval van bedreigende schulden is maximaal 3 werkdagen.
– Gemeenten zijn verplicht om een schuldenaar vooraf een globaal inzicht te geven in de verwachte doorlooptijd.
Op 17 en 24 juni wordt het voorstel in het platform schuldhulpverlening toegelicht en besproken met vertegenwoordigers van het Ministerie van SZW.
Op het weblog van Erica Schruer is te lezen dat de doelgroep ondernemers die nog kunnen doorstarten, ontbreekt in het huidige voorstel.
NVVK verwerpt verlengde looptijd
De verlengde looptijd voor de schuldregeling is van de baan. Ten minste, wat betreft de NVVK. Vorige week hebben de leden dat tijdens de ledenvergadering besloten. Lees hier de voorgaande artikelen over dit onderwerp. Lees ook het breaking news van Erica Schruer van vandaag (met daarin een link naar een bericht in Binnenlands Bestuur).
Ondertussen blijft de verlengde looptijd nog wel opgenomen in de NEN-normen. Ik vraag me af wat de normcommissie nu gaat doen. Is daar een procedure en planning voor bedacht? Kan iemand mij en de lezers hierover bijpraten (bijvoorbeeld in een commentaar bij dit bericht) ?
Cultuurkaart
In maart presenteerde Bertien Minco in het platform armoedebeleid zuid het Jeugdcultuurfonds waarvan zij directeur is. Dit fonds maakt het voor kinderen uit arme gezinnen mogelijk om deel te nemen aan culturele activiteiten zoals muziekles, streetdance of circusles. Ze attendeerde de deelnemers van het platform – voornamelijk beleidsmedewerkers sociale zaken – erop dat hun collega’s van andere afdelingen (bijv. cultuur) vaak ook nog allerlei potjes hebben die kunnen worden aangewend voor o.a. kinderen uit arme gezinnen.
Bovendien is er de ‘cultuurkaart’. Het is een culturele creditcard met een tegoed van vijftien euro (verstrekt via OCW). Alle 940.000 jongeren in het voortgezet onderwijs hebben er sinds dit jaar één, en de kaart levert korting op in bijvoorbeeld het theater en de bioscoop, en bij concerten. Leerlingen die het vak CKV 1 volgen, krijgen in 2008 en 2009 nog een tientje extra tegoed op hun kaart, een subsidie van het VSBfonds. Dat geld mogen ze naar eigen goeddunken aan cultuur besteden. Lees het artikel Cultuurgeld voor jeugd blijft liggen.
Op 1 juli neemt Bertien Minco deel aan de bijeenkomst van het platform armoedebeleid Noord.
Kredietbank Nederland
Erica Schruer meldt op haar weblog dat de Gemeenschappelijke Kredietbank Friesland en de Stadsbank Midden Nederland voornemens zijn uiterlijk op 1 januari 2010 te gaan fuseren onder de naam “Kredietbank Nederland“.
Meer burgers en ondernemers in aanmerking voor kwijtschelding belastingen
Provinciale Staten, de gemeenteraad en het algemeen bestuur van de waterschappen krijgen meer ruimte bij het kwijtschelden van lokale belastingen. Naar verwachting zal hierdoor zeker 5 procent meer aanspraak worden gemaakt op kwijtschelding. De ministerraad heeft vorige week op voorstel van staatssecretaris Bijleveld-Schouten van BZK ingestemd met een daartoe strekkende wijziging van de Gemeentewet, de Provinciewet en de Waterschapswet. Lees het persbericht.
39% Nederlanders staat rood of heeft lening
Ongeveer de helft van deze groep zegt als gevolg van de economische crisis nu anders om te gaan met rood staan. Bijna een kwart geeft minder uit. 15% is voorzichtiger met het aangaan van nieuwe schulden en probeert leningen af te lossen. Dit blijkt uit een onderzoek dat Maurice de Hond uitvoerde in opdracht van het ministerie van SZW voor de start van nieuwe Postbus51 spots bij de campagne Blijf Positief! Lees meer op de website van SZW.
Actieplan schulden
Het kabinet heeft 130 miljoen euro extra uitgetrokken. Dit extra geld is bedoeld om te voorkomen dat mensen in schuldensituaties terecht komen en om mensen met schulden te helpen. Volgende maand verwacht staatssecretaris Klijnsma het ‘Actieplan Schulden’ te kunnen aanbieden aan de Tweede Kamer. In het actieplan staat hoe de middelen (kunnen) worden besteed.
Digitaal huishoudboekje van ING
Vandaag presenteert de ING een digitaal huishoudboekje. Alle inkomsten en uitgaven op je ING-rekening worden daarin automatisch ingedeeld in diverse rubrieken, zoals wonen, vervoer, eten en drinken en dergelijke. De klant kan zelf binnen die categorieën verfijnen, bijvoorbeeld boodschappen in de supermarkt en eten in een restaurant.
Het huishoudboekje lijkt afgekeken van YUNOO waar ik al eerder over schreef (zie ook de reacties onder het bericht). Volgens mij ook een handig instrument bij inkomensbeheer en budgetbegeleiding. Ik heb zelf toevallig een rekening bij ING en ga het binnenkort uitproberen.
Huur inkomensafhankelijk
Interessant artikel in het AD van gisteren over ‘scheefwonen’.
De huur afhankelijk maken van het inkomen. Dat is één van de middelen waarmee Utrecht de woningmarkt in beweging wil brengen. Want die zit op slot. De helft van de huurders woont te goedkoop, maar gaat niet weg. Dure huurwoningen zijn er nauwelijks; de goedkoopste koopwoning is onbetaalbaar. Lees het hele artikel en vooral ook de reacties van AD-lezers.
We hebben natuurlijk al de huurtoeslag. Ik vraag me af of dit veel toevoegt. En hoe erg is scheefwonen? Je zou ook kunnen zeggen dat het segregatie tegengaat.
Gemeentelijke kledingbanken succesvol
De maand april was voor een drietal Limburgse gemeenten het tijdstip van een eerste try – out voor een kledingdag in samenwerking met Kledingbank Limburg. Dat het zo succesvol zou zijn had niemand verwacht. Lees meer op armoedeinlimburg.nl.
Conferentie Limburg 19 juni over crisis en armoede
Stichting de Pijler organiseert op 19 juni a.s. in Roermond een Provinciale Conferentie voor haar achterban en belangstellende beleidsmakers (gemeenteraadsleden, wethouders en ambtenaren). Deze conferentie staat gedeeltelijk in het teken van de huidige economische crisis en de sociale zekerheid in Nederland en armoedebestrijding.
Laatste poging LIS
Er komt een nieuwe poging een registratie voor betalingachterstanden op poten te zetten. Begin dit jaar keurde het College Bescherming Persoonsgegevens (CPB) het eerste voorstel af voor een Landelijk Informatiesysteem Schulden (LIS). Dat voorstel is nu herschreven en wordt binnenkort ter beoordeling naar het CPB gestuurd. Keurt dit privacycollege het plan opnieuw af, dan ligt de bal bij de politiek en moet wellicht de privacy-wetgeving worden aangepast, zegt projectmedewerker Jeroen Hoogteijling van het Leger des Heils, één van de initiatiefnemers van het LIS. Als het CPB nu wel akkoord gaat, duurt het ongeveer een jaar voor het systeem in gebruik kan worden genomen.
Nieuw Nabuurschap: GGZ-klanten helpen elkaar met financiën
Vorige week was ik op een bijeenkomst van SHMC (partner van Stimulansz), waar ik zelf een inleiding hield over armoedebeleid. Mathilda Oosterhuis van de gemeente Groningen vertelde iets over de stichting Nieuw Nabuurschap. De stichting omvat o.a. de projecten Belastingtoko en Versterking Sociaal Netwerk. De Belastingtoko vraagt belastinggeld terug voor cliënten van de GGZ. Aan de hand van een projectplan helpen inmiddels zeven medewerkers (zelf allemaal mensen met psychiatrische problematiek) cliënten met het terugvragen van te veel betaalde belasting. Inmiddels is ruim drie ton aan belastingteruggave gerealiseerd. Voor psychiatrische cliënten een zeer welkome aanvulling op hun meestal karige inkomen. De Belastingtoko breidt op dit moment uit naar andere kernen in de provincie Groningen. Verwijzers zijn vaak hulpverleners in de langdurige psychiatrie. De stichting Nieuw Nabuurschap doet zelf ook actief aan PR. Op familieavonden liggen folders. Waarschijnlijk horen ouders van cliënten ook van elkaar.
Het project Versterking Sociaal Netwerk is erop gericht het netwerk van cliënten uit te breiden met familieleden, maatjes, (lokale) voorzieningen. Uitgaande van mogelijkheden en op gelijkwaardigheid gebaseerd. Ook in dit project wordt geprobeerd een systeem op te zetten om continuïteit te bereiken.
Nieuwe ronde bijeenkomsten platforms armoedebeleid en schuldhulpverlening
De data en locaties voor de nieuwe ronde bijeenkomsten van de platforms armoedebeleid en schuldhulpverlening zijn bekend:
– Data armoedebeleid
– Data schuldhulpverlening
Beide platforms bestaan uit twee groepen: een platform Noord en een platform Zuid. Voor de bijeenkomsten van de platforms schuldhulpverlening zijn we te gast in Zwolle en Dordrecht (Sociale Dienst Drechtsteden). De deelnemers krijgen een rondleiding op de werkvloer.
Den Haag Helpt Beurs
De gemeente Den Haag gaat op tournee door zes wijken om de voorzieningen die de armoede bestrijden letterlijk aan de man te brengen. De gemeente Den Haag trekt de wijken in met een speciale Den Haag Helpt Beurs, die plaatsvindt in een grote tent. ‘Als Mozes niet naar de berg komt, komt de berg wel naar Mozes’, zegt wethouder Henk Kool (Sociale Zaken, Werkgelegenheid en Economie). ‘Geen mens in Nederland hoeft in armoede te leven. Ik wil daarom in Den Haag het verschijnsel uitroeien.’
Mensen kunnen aan de hand van vier eenvoudige vragen te horen krijgen of ze in aanmerking komen voor de vele voorzieningen die Den Haag heeft om de armoede te bestrijden. Ze kunnen direct een aanvraag doen. Het zijn er optredens van bekende artiesten, activiteiten voor de kinderen en een boodschappenbingo. Het idee voor het rondreizende tentenkamp is vorig jaar geboren, toen de eerste Den Haag Helpt Beurs maarliefst 8.500 mensen naar het Atrium van het stadhuis trok. Daaruit bleek hoe groot de behoefte is aan duidelijke informatie over alle voorzieningen. Bron: Gemeente.nu.
Financiële quickscan en budgetadvies voor aanvragers bijstandsuitkering in Breda
Tussen 1 mei 2009 en 1 januari 2010 krijgen Bredanaars bij de toekenning van een bijstandsuitkering gratis een financiële quickscan aangeboden. De scan resulteert in een budgetadvies met tips hoe mensen kunnen omgaan met hun nieuwe financiële situatie. Lees meer op de website van Breda.
Er zijn trouwens ook gemeenten die een dergelijk aanbod hebben voor bijstandsgerechtigden die uitstromen uit de bijstand. Tilburg doet dat met een ‘nazorgmeter’. Daarmee wordt samen met de uitgestroomde klant de weerbaarheid en de financiële positie gemonitord. Er wordt zo nodig actie ondernomen die terugval in de uitkering of een armoedesituatie kan voorkomen. Klantmanagers van de gemeente Utrecht vullen met de ex-klant Berekenuwrecht in en laten zien dat hij of zij nog steeds recht heeft op allerlei toeslagen en gemeentelijke vergoedingen, ondanks het wat hogere inkomen na uitstroom.
2010 Europees Jaar tegen armoede
Op voorstel van de Europese Commissie is 2010 het Europese Jaar van de bestrijding van armoede en sociale uitsluiting (verder: Europees Jaar tegen de armoede). Ook Nederland zal aandacht besteden aan het E
uropees Jaar tegen armoede. Om te bewerkstelligen dat de lidstaten daadwerkelijk aandacht besteden aan het Europees Jaar tegen de armoede verwacht de Commissie dat er een Nationaal Programma wordt opgesteld. Deze week bezocht ik het Ministerie van SZW om hierover mee te denken. In het Programma wordt aangeven wat de nationale context is en de wat de Nederlandse uitdagingen zijn, hoe de nationale doelstellingen samenhangen met de Europese doelstellingen van het Jaar en hoe we mensen in armoede betrekken bij de activiteiten gedurende het Jaar.
Subsidieregeling voor activiteiten
Er komt in ieder geval een subsidieregeling ten behoeve van de organisatie van activiteiten in het kader van het Jaar tegen armoede op nationaal, regionaal en lokaal niveau. Naar verwachting zal deze subsidieregeling vooral worden gericht op maatschappelijke organisaties waaronder belangenbehartigers.
Thema’s
Vanuit Europa zijn de volgende thema’s aangereikt:
- kinderarmoede en ‘overerving’ van armoede van generatie op generatie;
- een op integratie gerichte arbeidsmarkt; achterstand in het onderwijs en bij scholing;
- toegang tot basisvoorzieningen, zoals behoorlijke huisvesting;
- discriminatie en de bevordering van de inburgering van immigranten en de integratie van etnische minderheden in de samenleving en op de arbeidsmarkt;
- de behoeften van mensen met een handicap en andere kwetsbare groepen.
Deze thema’s vertonen een grote overlap met de beleidsdoelstellingen van het kabinet zoals deze onder de Sociale Pijler en met name ‘Iedereen doet mee’ zijn geformuleerd. In het Nationaal Actieplan Armoedebestrijding en Participatiebevordering 2008, dat onderdeel is van de Nationaal Strategische Rapportage sociale bescherming en insluiting, zijn de doelstellingen van het kabinet verder geoperationaliseerd en is een overzicht gegeven van het armoedebeleid in Nederland.
Gratis vakantie voor minima in Losser
Ondanks de economische crisis en de slechte ervaringen van vorig jaar doet de gemeente Losser ook deze zomer weer enkele reizen cadeau aan lokale minima. De gemeente heeft een oproep doen uitgaan aan armlastige inwoners van dit Twentse dorp dat ze zich kunnen aanmelden voor de gratis vakantie. Volgens een woordvoerster van de gemeente komen in totaal vijf gezinnen voor de trip in aanmerking. Voorwaarde is dat ze langdurig rond moeten komen van een minimuminkomen. Deze keer is camping Horstmannbos in het Drentse Gasselte het reisdoel. De gemeente neemt daarbij de kosten voor de accommodatie, de maaltijden en van de koffie, thee en limonade voor haar rekening. Ook wordt gezorgd voor vervoer heen en terug. Lees het artikel in De Telegraaf. Lees ook Betaalbare vakanties.
Eerste hulp bij schulden
De werkgroep Arme Kant van Nederland/EVA heeft samen met Kerk in Actie de publicatie ‘Eerste hulp bij schulden’ uitgegeven. De doelstellingen van de publicatie zijn het bevorderen van bewustwording in de kerken over de schuldenproblematiek, vooral vanuit het ervaringsperspectief van mensen die problematische schulden hebben aan de arme kant van de samenleving, en het bieden van handreikingen voor het kerkelijke kader, wat betreft hun mogelijkheden en beperkingen in de ondersteuning van deze mensen.
Gerechtsdeurwaarders: gemeente moet inboedel opslaan na ontruiming
Huisraad die na een ontruiming van een huurwoning op straat komt te staan, wordt steeds vaker niet door de gemeente, maar door de verhuurder weggehaald en opgeslagen. In veel gevallen gebeurt dit onder dreiging van een boete door de gemeente. Dit blijkt uit een onderzoek door de KBvG, de beroepsorganisatie van gerechtsdeurwaarders. De KBvG vindt het een onwenselijke ontwikkeling dat gemeenten zich aan hun zorgplicht onttrekken, waardoor er vaak onduidelijke situaties ontstaan tijdens ontruimingen. De gerechtsdeurwaarders pleiten dan ook voor een eenduidige landelijke regeling. Lees het persbericht.
Werkende armen: boekpresentatie Onzeker bestaan
Gisteren presenteerde de FNV onder grote belangstelling een nieuw boek met portretten van werkende armen. Een fototentoonstelling gaat door het land reizen. Er zijn in Nederland 1,25 miljoen werkenden die rond moeten komen van een inkomen onder de armoedegrens. Om dit verschijnsel een gezicht te geven hebben journalist Will Tinnemans en fotograaf Chris de Bode ruim twintig mensen geïnterviewd en gefotografeerd. Een tentoonstelling met de foto’s is vandaag en morgen te zien in Amsterdam en later deze maand in Rotterdam en Goes. Meer informatie.
Microfinanciering in het hele land beschikbaar
(Startende) ondernemers met een levensvatbaar bedrijfsplan kunnen sinds begin van dit jaar makkelijker geld lenen. Van beginnende ondernemers kunnen banken vaak niet goed vaststellen wat de risico’s zijn, zelfs bij relatief kleine bedragen, waardoor het verkrijgen van een krediet moeilijk wordt. Een garantiestelling of lening via een fonds kan dan helpen. Het Rijk is gestart met twee proeven waarvoor een totaal bedrag van € 27 miljoen beschikbaar is voor garantstellingen of leningen via een fonds voor microfinanciering (19 miljoen van EZ en 8 miljoen van SZW). Lees meer in de verzamelbrief van SZW van 27 april.
Meer aanmeldingen schuldhulpverlening in eerste maanden 2009
In het platform schuldhulpverlening en in de groep schuldhulpverlening op LinkedIn hebben recent een aantal gemeenten en organisaties informatie uitgewisseld over de ontwikkeling van het aantal aanmeldingen voor schuldhulpverlening in de eerste maanden van 2009. Gemiddeld zie ik een stijging van ongeveer 20 tot 30%. Ik zie uitschieters van 60%, maar er zijn ook gemeenten waar geen stijging is. Deze gegevens hebben betrekking op een beperkt aantal regio’s. Ik weet dus niet hoe representatief dat is voor Nederland. Een vertegenwoordiger van een incassobureau meldt een ‘sterke stijging’ van het aantal incassozaken. Zorgwekkend is volgens het incassobureau het grote aantal ‘nieuwe’ debiteuren en de groep recent ontslagen werknemers. In Smallingerland heeft slechts een lichte stijging plaatsgevonden. ‘Ik denk dat het ‘crisisgevoel’ wel maakt dat mensen minder uitgeven en mogelijk minder schulden maken of sneller bereid zijn hun uitgavenpatroon aan te passen’, zo meldt Marcus van den Berg van de gemeente. Ook Erica Schruer volgde in de kranten de ontwikkelingen in een aantal gemeenten en ziet gemiddeld een stijging van het aantal aanvragen.
Aanvulling op dit bericht (25 mei 2009): Ger Jaarsma meldt dat de NVVK een toename ziet van 10% ten opzichte van vorig jaar.
Kunnen alle kinderen meedoen?
In de vandaag verschenen publicatie Kunnen alle kinderen meedoen? van het SCP wordt ingegaan op de vraag of arme kinderen minder en aan andere activiteiten deelnemen dan kinderen uit gezinnen die financieel beter af zijn. Waaraan zouden deze armere kinderen dan willen deelnemen en om welke redenen gebeurt dat niet? In deze studie wordt ook veel aandacht geschonken aan de vraag of de kosten van vrijetijdsactiviteiten een belemmering vormen voor deelname.
Schuld werkenden deels kwijtgescholden
De gemeente Amsterdam begint volgens het AD een proef waarbij mensen die in de schulden zitten, de periode van aflossing daarvan korter kunnen maken door te werken. Nu moeten mensen in een schuldhulpverleningstraject drie jaar werken om schuldenvrij te raken. De gemeente wil mensen die driekwart van deze periode volmaken, de overige negen maanden kwijtschelden. ‘De wettelijke periode van drie jaar schuldhulpverlening blijkt te lang. In de praktijk houden veel mensen dat niet vol,’ legt een gemeentewoordvoerder uit. Slechts een op de vier mensen komt in de hoofdstad na zo’n traject definitief uit de schulden. De gemeente mikt in eerste instantie op vijfhonderd deelnemers aan de proef. Het kwijtschelden geldt overigens niet voor mensen die vanuit de bijstand aan het werk gaan.
Looptijd schuldregeling
Dit initiatief staat op gespannen voet met (of moet ik zeggen haaks op) de NEN-norm waarin is bepaald dat de looptijd van de schuldregeling voor mensen met een wat hogere afloscapaciteit kan worden verlengd van 3 naar 5 jaar. Amsterdam beloont mensen die werken, terwijl de NEN-norm juist nadelig uitpakt voor mensen die werken (en een hogere aflossingscapaciteit hebben), in de zin dat zij langer aflossen. Daartegenover staat hopelijk dat er hoger slagingspercentages worden behaald omdat schuldeisers een groter deel van hun vordering terugkrijgen. In Amsterdam heeft de beloning volgens mij geen nadelig effect op het slagingspercentage, omdat het aanbod aan schuldeisers niet wijzigt. De gemeente neemt immers de kwijtschelding van de restschuld voor eigen rekening.
Vroegtijdige signalering
In het Parool lees ik overigens dat de gemeente Amsterdam ook vroegtijdige hulp gaat bieden aan mensen met betalingsachterstanden. In notoire probleemwijken sluiten afnemers van de diensten van woningcorporaties en ziektekostenverzekeraars een contract dat hen verplicht met hulpverleners in zee gaan, die hen thuis opzoeken zodra rekeningen niet betaald worden.
VNG: gemeenten gebruiken geld schuldhulpverlening wel goed
De VNG weerspreekt op haar website de berichten die onlangs in diverse media verschenen over gemeenten die geld, dat bedoeld is voor schuldhulpverlening, voor andere doeleinden gebruiken. Zie ook het bericht Middelen niet gebruikt voor schuldhulpverlening.
Middelen niet gebruikt voor schuldhulpverlening
40 procent van de Nederlandse gemeenten gebruikt miljoenen euro’s uit het potje voor schuldhulpverlening voor andere doeleinden. Dat constateert de NVVK na een steekproef onder honderd gemeenten. Het rijk maakt jaarlijks 80 miljoen euro over aan gemeenten om burgers in financiële nood bij te staan. De secretaris van de NVVK heeft een bericht daarover in De Telegraaf zaterdag bevestigd. De brancheorganisatie heeft een brief met haar bevindingen gestuurd aan staatssecretaris Jetta Klijnsma (Sociale Zaken). De leden van de NVVK zijn onder anderen gemeentelijke kredietbanken en organisaties voor maatschappelijke dienstverlening.
‘Een deel van het geld gaat bijvoorbeeld naar armoedebestrijding’, legt bestuurslid Aant de Jong uit. ‘Dat is ook een heel nuttige besteding. Maar daar is het geld niet voor bedoeld.’ Onlangs kondigde het kabinet aan tot 2011 ter bestrijding van schulden 130 miljoen euro extra te willen overmaken. De NVVK vreest dat de gemeenten ook een deel van dat geld verkeerd gaan besteden.
De NVVK-brief was zaterdag niet bekend bij het ministerie dat dan ook niet inhoudelijk kan reageren. Staatssecretaris Klijnsma werkt wel in overleg met de gemeenten aan een wet met duidelijkere criteria voor zorgplicht, bijvoorbeeld hoe snel iemand geholpen zou moeten worden. Klijnsma wijst erop dat de schuldhulpverlening gaat via gemeenten en dat de afspraken goed in de gaten worden gehouden. Maar gemeenten moeten wel maatwerk kunnen bieden om mensen te helpen, aangezien er vaak meer problemen spelen dan alleen schulden, vindt zij.
Collectief energie inkopen
De gemeente Tilburg heeft van een internetbedrijf het aanbod gekregen om via hun internetapplicatie door inwoners/minima van de gemeente gezamenlijk energie in te kopen en zo een lage prijs te bedingen. Zijn er andere gemeenten die hier ervaringen mee hebben? Ik hoor het graag.
Hoe werkt het? Via een internetapplicatie wordt een groepsaankoop georganiseerd waar consumenten zich eenvoudig en vrijblijvend kunnen aanmelden. De opvolgende internetveiling met alle energieleveranciers resulteert in de beste aanbieder. Enkel die aanbieder krijgt de deelnemergegevens en contacteert deze, waarna de deelnemer zelf kan bepalen of hij/zij wil overstappen. Op deze manier kan iedere vereniging of community (lees: gemeente) op zeer eenvoudige wijze haar leden direct helpen het besteedbaar inkomen te vergroten. Doordat de look-and-feel wordt aangepast aan die van uw community, biedt het een zeer herkenbare oplossing om vanuit uw organisatie iets extra’s te doen voor uw relaties en/of de relaties van uw leden.
Is dit een interessant instrument in het kader van armoedebeleid?
Conferenties over dak- en thuislozenproblematiek
Deelname aan deze conferenties is kosteloos.
8 mei – Werkconferentie over ondersteuning door vertrouwenspersonen en straatadvocaten van cliënten in de verslavingszorg, maatschappelijke opvang, vrouwenopvang en zwerfjongeren.
16 juni – Bijeenkomst ‘schuldhulpverlening aan dak- en thuislozen’. De concrete aanleiding voor de bijeenkomst is het opleveren van de rapportage van het Onderzoekscentrum maatschappelijke zorg (OMZ) van het UMC St. Radboud en de rapportage “Meedoen zonder schulden” van Hiemstra & De Vries.
Muziekles vaak onbetaalbaar voor kinderen van minima
Gezinnen die rond moeten komen van een laag inkomen, tot zo’n € 1.500 euro netto per maand, kunnen hun kinderen vaak geen muziek-, toneel- of sportles geven. Zij zijn afhankelijk van de financiële steun die gemeenten daarvoor geven. Dit is de conclusie die het Nibud trekt na een onderzoek naar de financiële toegankelijkheid van centra voor de Kunsten en muziekscholen in opdracht van het ministerie van OCW.
Minima trouwen gratis in Zaanstad
In de gemeente Zaanstad kunnen stellen met een inkomen op of onder bijstandsniveau voortaan op elk moment van de dag gratis in de echt verbonden worden. Lees meer op de website van Zaanstad.
‘Verlenging looptijd schuldregeling dreigt te leiden tot willekeur’
Vertegenwoordigers van de gemeenten Amsterdam, Delft en Rotterdam dragen in de discussie over de looptijd van de schuldregeling een nieuw argument aan. Citaat: ‘De gelijkberechtiging van schuldeisers staat buiten discussie, de gelijkberechting van schuldenaren is nu echter wel aan discussie onderhevig. Met het voorstel van de verlenging van de looptijd op basis van de afloscapaciteit wordt namelijk een willekeurig onderscheid gemaakt tussen schuldenaren.’ Lees de volledige column op gemeente.nu.
Antwoorden op Kamervragen over looptijd schuldregeling
Staatssecretaris Klijnsma van SZW heeft, mede namens de minister van Justitie, antwoord gegeven over Kamervragen over de looptijd van de schuldregeling. De bewindvoerders verwachten geen toename van het beroep op de WSNP als gevolg van de certificering. Ze wijzen erop dat een schuldenaar geen keuze kan maken voor óf een minnelijk traject óf een WSNP-traject, afhankelijk van wat betrokkene het beste schikt. Verder wordt geantwoord dat organisaties die zich laten certificeren volgens de huidige NEN-normen niet om de norm m.b.t. de looptijd heen kunnen. Wanneer daartoe echter aanleiding zou zijn biedt het normalisatieproces de mogelijkheid om tot aanpassing van de norm te komen. Gegeven het feit dat de normen onlangs unaniem door het veld zelf zijn vastgesteld, en gelet op de nu lopende discussie tussen alle partijen, vindt Klijnsma het passend om de uitkomst van die discussie af te wachten. Opvallend, maar niet onverwacht, is dat de staatssecretaris zelf dus geen uitspraak doet over de wenselijkheid van oprekking van de looptijd.
Aanvraag schuldhulpverlening via Internet
De gemeente ‘s-Hertogenbosch heeft haar aanvraagformulier voor schuldhulpverlening op Internet staan. Bezoekers kunnen het formulier printen, invullen en per post opsturen naar de gemeente. Ik was er vorige week op bezoek en ik gaf aan, dat Stimulansz relatief eenvoudig een formulier kan maken, dat digitaal wordt ingevuld en als pdf-bestand naar de gemeente wordt gemaild. Het zijn ‘selecterende’ vragen, wat betekent dat alleen vragen worden voorgelegd die relevant zijn op basis wat in het voorgaande is ingevuld. Als je bijvoorbeeld hebt ingevuld dat je geen partner hebt, dan wordt niet gevraagd naar gegevens van de partner. Het formulier krijgt ook de huisstijl van de gemeente. Nou is mijn vraag: zijn er meer gemeenten hierin geïnteresseerd? Dan kunnen we namelijk de kosten per gemeente drukken.. of kijken of we hiervoor financiering kunnen krijgen. Stuur een e-mail naar martijn.schut@stimulansz.nl.
Duurzaamheid in armoedebeleid
Ik kreeg deze week de volgende vraag en goede suggestie van de gemeente Oss. De gemeente wil op het gebied van duurzaamheid op diverse fronten beleid maken en de WWB wordt ook gezien als een mogelijkheid. Door mensen in staat te stellen duurzame apparaten aan te schaffen (indien langdurig laag inkomen) wordt daarmee niet alleen milieu gediend maar geeft dit ook financieel lucht. Immers, als de energiekosten dalen is dit een verruiming van het beschikbare maandelijkse budget. Oss is op dit moment aan het bekijken of ze hier iets mee kunnen. Daarbij kan de (succesvolle) site van Stichting Natuur en Milieu een hulpmiddel zijn als aanvulling op de prijzengids van het Nibud: www.top10.hier.nu.
Oss denkt aan een toeslag in de bijzondere bijstand bij aanschaf duurzame artikelen. Niet als verplichting, want dat kan volgens de gemeente niet, omdat de WWB die bevoegdheid niet gegeven heeft (detournement de pouvoir). De gemeente wil op dit vlak beleid maken voor de meest voorkomende apparaten: wasmachine, koelkast, kooktoestel en TV. De gemeente vraagt mij of ik in den lande al initiatieven op dit vlak ben tegengekomen, en hoe die er uit zien. Welnu, ik ken geen vergelijkbare initiatieven. Ik ken wel de incidentele verstrekkingen van bijvoorbeeld spaarlampen, energietassen en isolatiepakketten door diverse gemeenten, maar dus niet zoals bedoeld door Oss. Wie helpt Oss aan goede voorbeelden? Alvast bedankt!
Opzetten formulierenbrigade
Gemeenten die een formulierenbrigade willen opzetten, kunnen via het IPW-project Erop af: Doen en delen ondersteuning krijgen. De ervaringen van de deelnemende gemeenten worden door Stimulansz verwerkt in een handreiking.
Column Klijnsma over schuldhulpverlening
Staatssecretaris Klijnsma heeft naar aanleiding van de conferentie
‘(v)erken je mogelijkheden‘ een column over schuldhulpverlening geschreven. Ze doet geen baanbrekende uitspraken, maar het is toch goed om te zien dat de schuldhulpverlening (hoog) op haar agenda staat.
Geen toelating Wsnp na weigering minnelijk traject
Op 26 maart 2009 heeft de Rechtbank Rotterdam een verzoek tot de Wsnp te worden toegelaten niet ontvankelijk verklaard, nadat de verzoekers hadden geweigerd het minnelijk traject te doorlopen. Lees meer over de uitspraak op het weblog van Erica Schruer.
2 april Kamerdebat schuldhulpverlening
Op 2 april vindt een openbare vergadering plaats van de commissie SZW van de Tweede Kamer. Kijk voor informatie over tijdstip, locatie en agenda op de website van de Tweede Kamer.
Gegevens uitwisselen met mededienstverleners
Vandaag gehoord op het congres Gemeente geeft antwoord:
Met het systeem ‘Mens Centraal‘ kan de schuldhulpverlener informatie over een klant uitwisselen met andere organisaties die zich met dezelfde klant bezighouden. Zo kan UWV bijvoorbeeld zien dat de klant al is aangemeld bij de schuldhulpverlening en in inkomensbeheer zit. De schuldhulpverlener kan op zijn beurt zien dat de klant ook al in de verslavingszorg zit en een bijstandsuitkering heeft. Er is o.a. een koppeling mogelijk met het Digitaal Klantdossier en andere bronnen. Het is open source, en gratis. Je moet als gemeente wel een projectleider aanwijzen. Het CP-ICT helpt je met het inrichten van het systeem. Geïnteresseerden kunnen contact opnemen met Francis van Koningsbruggen.
Terecht werd tijdens een workshop overigens opgemerkt dat informatie uitwisselen het best gaat in een goed gesprek tussen hulpverleners. De ICT is daarbij ondersteunend.
Extra geld schuldhulpverlening!
In het crisisakkoord van het kabinet is voor schuldhulpverlening een extra bedrag uitgetrokken:
– 2009: 30 miljoen
– 2010: 50 miljoen
– 2011 e.v.: 50 miljoen
Kijk op de website van de Stichting van de Arbeid. Het lijkt me dat dat geld beschikbaar wordt gesteld aan gemeenten, maar dat kan ik in de stukken niet achterhalen.
Looptijd schuldregeling
Nieuw koren op de molen in de discussie over de looptijd van de schuldregeling. Deze keer eindelijk eens afkomstig van iemand die de verlenging van de looptijd verdedigt: Wim Deen, directeur Stadsbank Midden Nederland. Hij schrijft in een column op Gemeente.nu:
‘Het feit dat mensen met een hoger inkomen meer terug moeten betalen dan mensen met een lagere aflossingscapaciteit kan inderdaad ter discussie worden gesteld. Maar in Nederland is het op alle terreinen zo dat mensen met een lager inkomen tegemoetkoming krijgen in financiële zin. Zij krijgen allerlei toeslagen en kwijtschelding van sommige belastingen. Dat “voordeel” hebben mensen met een hoger inkomen niet. Dan moet ook deze ongelijkheid ter discussie worden gesteld.’
En verder:
‘Het kan toch niet zo zijn dat iemand die financieel prima in staat is om een lening te sluiten met een aflossingstermijn van bijvoorbeeld acht jaar en er daarna een financieel potje van maakt, beloond wordt met een maximale aflossingstermijn van 36 maanden.’
Hij verwacht daarnaast ook niet dat door een langere looptijd in het minnelijke traject het beroep op de WSNP zal toenemen.
In de groep Schuldhulpverlening op LinkedIn is over dit onderwerp ook een interessante discussie ontsproten.
Inkomsten en uitgaven inzichtelijk
Zojuist een gesprek gehad met de makers van YUNOO. Kijk op www.yunoo.nl. Op deze website kun je je inkomsten en uitgaven op een rijtje zetten. Je kunt o.a. je bankgegevens importeren, zodat je de werkelijke inkosten en uitgaven in beeld krijgt, en dus niet hoeft te werken met inschattingen. Het wordt gepresenteerd in mooie grafiekjes en handige categorieen. Volgens mij een handig instrument bij inkomensbeheer en budgetbegeleiding. Ik ga mezelf nu aanmelden als gebruiker en zal verslag doen via dit weblog.
Kwijtschelding lokale belastingen voor kleine ondernemers
Staatssecretaris Bijleveld van Binnenlandse Zaken heeft aan de Tweede Kamer bericht dat momenteel een wetsvoorstel in voorbereiding is dat het mogelijk moet maken dat kleine ondernemers (evt. starters) in aanmerking kunnen komen voor een kwijtschelding van lokale belastingen. Het gaat hierbij om gemeentelijke belastingen, provinciale belastingen en waterschapslasten. De staatssecretaris streeft ernaar om het wetsvoorstel op 1 januari 2010 in werking te laten treden. Lees ook het artikel Aandacht voor mogelijkheden bijstand kleine zelfstandigen in financiële problemen op mijn weblog. In het platform armoedebeleid is dit onderwerp ook aan de orde geweest, zie verslag 3 maart. @ Het aprilnummer van Impuls staat in het teken van (o.a. armoedebeleid en schuldhulpverlening voor) kleine zelfstandigen.
Gift van 500 euro op beheerrekening
Gisteren gehoord op de conferentie ‘(Ver)ken je mogelijkheden’ van het Ministerie van SZW en drie noordelijke GKB’s: Een gemeente stort bij de start van de schuldhulpverlening direct 500 euro op de beheersrekening. In de eerste weken heeft de klant dan in ieder geval wat huishoudgeld en is er tijd om het inkomen op orde te brengen en deze af te stemmen op de uitgaven.
Met deze bijeenkomst wilden de organiserende partijen overigens het belang van de deskundigheid van de vrijwilliger benadrukken en de banden tussen de professionele schuldhulpverleners en vrijwilligersorganisaties nader aanhalen. Het was een geslaagde bijeenkomst met ongeveer 300 deelnemers. Ik verwacht daarom, dat het een vervolg krijgt in andere regio’s.
Deurwaarder laat voortaan tv en koelkast staan
Deurwaarders gaan minder streng optreden tegen mensen met schulden. Bij beslag op de huisraad mogen zij voortaan hun computer, tv en koelkast houden. Dat voorstel doet beroepsvereniging KBvG, waarin alle 900 (kandidaats)deurwaarders in Nederland zijn vertegenwoordigd, aan het ministerie van Justitie. Momenteel kunnen deurwaarders vrijwel de hele huisraad meenemen bij een beslag. Er is wel een lijst met uitzonderingen, maar die stamt uit de negentiende eeuw en bevat alleen zaken als bed, boeken en voedsel. Lees meer.
Tweede Kamer over startnotitie wettelijk kader minnelijke schuldhulpverlening
Op 26 maart van 14-16 uur is er een Algemeen Overleg met de volgende onderwerpen:
- Aanbieding monitor betalingsachterstanden
- Startnotitie wettelijk kader buitengerechtelijke schuldhulpverlening
Ik zou er graag bij zijn, maar ik kan niet. Wie neemt voor mij de honneurs waar?
Dossier anti-armoedebeweging
De werkgroep Arme Kant van Nederland/EVA stelt eens in de drie jaar een ‘Dossier Armoede in Nederland’ samen. Daarin worden analyses, cijfers, feiten en ervaringen rond armoede in Nederland gebundeld. Onlangs verscheen het ‘Dossier armoede in Nederland 2009‘. Het is een bronnenboek, verwijsgids en ervaringenbundel voor diakenen, arme-kant-groepen, vele anderen die in de anti-armoedebeweging actief zijn en een breed publiek.