Meer versoepelingen rond (terugvordering) uitkeringen

Vorige maand kondigde minister Schouten aan dat het kabinet de Participatiewet wil versoepelen. Ministers Schouten en Van Gennip kondigden eergisteren meer versoepelingen aan:

  • Onterecht uitbetaalde WW, AOW en bijstand kan voortaan tot maximaal 5 jaar nadien worden teruggevorderd. Tot nu toe was dat 20 jaar.
  • Het wordt voor uitkeringsinstanties makkelijker om een uitkering te stoppen als het het onmogelijk is om contact te krijgen met de ontvanger. Dit kan leiden tot misbruik van overheidsgeld omdat iemand onterecht een uitkering krijgt en het doorbetalen van de uitkering kan leiden tot steeds hogere terugvorderingen en boetes.
  • UWV en SVB verlenen bij alle geldschulden, op verzoek, uitstel van betaling verlenen tot maximaal 36 maanden. De afgesproken betalingsregeling moet eindig zijn. Mensen moeten perspectief hebben op het einde van de schuld en met een schone lei kunnen beginnen. Mede daarom is de mogelijkheid gecreëerd om mee te werken aan een minnelijke schuldregeling (dat laatste was al bekend).

De ministers hebben het voornemen om eind van dit jaar of begin volgend jaar een voorstel voor wetgeving voor internetconsultatie uit te zetten.

Kabinet presenteert Aanpak Geldzorgen, Armoede en Schulden

Gisteren stuurde minister Schouten de aanpak geldzorgen, armoede en schulden naar de Tweede Kamer. De aanpak staat in deze Kamerbrief. Bekijk ook het nieuwsbericht, de factsheet, visual en de videoboodschap van de minister:

Drie doelen

Er zijn 3 kwantitatieve doelstellingen. Deze sluiten aan bij de Duurzame Ontwikkelingsdoelstelling van de VN.

  1. Halvering aantal mensen in armoede in 2030 (t.o.v. 2015).
  2. Halvering aantal kinderen dat in armoede opgroeit in 2025 (t.o.v. 2015).
  3. Halvering aantal huishoudens met problematische schulden in 2030.

Armoede wordt gemeten a.h.v. het niet-veel-maar-toereikend criterium van het SCP. Schulden worden in kaart gebracht door o.a. het CBS.

In het plan staan 44 acties:

Acties Overkoepelend

  1. Kabinet, VNG en Divosa maken dit jaar afspraken over een gezamenlijke aanpak en
  2. structurele budgetten voor gemeenten vanaf 2023 en een
  3. ondersteuningsprogramma voor gemeenten vanaf 2023.
  4. Landelijke aftrap van Coalitie tegen armoede, komend najaar;
  5. Inrichten ervaringsnetwerk met LCR, schuldenambassadeurs, Sterk uit Armoede en EAPN;
  6. Versterken inzet vrijwilligers;
  7. Communicatie in vervolg op De eerste stap helpt je verder en Sam& voor alle kinderen;
  8. Effectieve aanpakken opschalen via SchuldenlabNL. Aansluiten bij 20 focusgebieden Nationaal Programma Leefbaarheid en Veiligheid.
  9. Stimuleren van experimenten met nieuwe financieringsvormen, die geld voor hulp of voorzieningen eenvoudig beschikbaar kunnen maken.

Acties Geldzorgen

  1. Financiële educatie voor kinderen en jongeren;
  2. Gemakkelijk lenen en uitgeven bemoeilijken;
  3. Aandacht bij levensgebeurtenissen, zoals 18 jaar worden, zelfstandig gaan wonen, het krijgen van een kind, het overlijden van een partner, echtscheidingen of het vinden of verliezen van werk.
  4. Versterken lokale preventiecoalities met als doel het verbinden van financiële, mentale en fysieke gezondheid met de netwerken van professionals en vrijwilligers dicht om de mensen heen.
  5. In kaart brengen van effectieve preventieve aanpakken, samen met experts en ervaringsdeskundigen.

Acties Armoede

  1. Uitwerking en uitvoeren maatregelen regeerakkoord zoals verhoging WML, herijking sociaal minimum/commissie sociaal minimum, wijziging kostendelersnorm, herziening Participatiewet, Vereenvoudigingsagenda. Lees ook: Kabinet versoepelt bijstand (22/7)
  2. Werk laten lonen en tegengaan armoedeval: Verruimen bijverdiengrenzen Participatiewet; Vervolg op onderzoek Stimulansz armoedeval; Overleg met werkgevers en vakbonden over CAO-loongebouw en eventueel nieuw sociaal akkoord.
  3. Tegengaan van energiearmoede. Dit wordt nog verder uitgewerkt. Er worden nog geen concrete nieuwe maatregelen genoemd;
  4. Tegengaan niet-gebruik van voorzieningen, met bijzondere aandacht voor werkende minima. Er wordt gewerkt aan een grondslag om mogelijk rechthebbenden proactief te informeren.
  5. Bevorderen (voldoende inkomen uit) werk voor mensen in armoede. Dit krijgt vorm via programma’s als Dichterbij dan je denkt, Simpel Switchen en Breed Offensief. Verkenning mogelijkheden pilot om ouders met kinderen in armoede met voorrang naar werk te begeleiden.
  6. Adequate huisvesting voor mensen met lage inkomens: meer sociale huurwoningen, eenmalige huurverlaging in 2024, beperkte huurstijging vanaf 2024, vereenvoudiging huurtoeslag en verduurzaming van woningen.
  7. Toegang tot zorg voor mensen met lage inkomens. Betere samenwerking tussen zorg- en sociaalhulpverleners en zorgverzekeraars, zodat mensen met en zonder hulpvraag sneller in beeld zijn. Er zijn er wijken waar veel kinderen niet naar de tandarts of mondhygiënist gaan, ondanks dat de mondzorg voor hen is opgenomen in het basispakket. Het kabinet wil samen met maatschappelijke partners zoals de GGDen, scholen, organisaties van mondzorgverleners en zorgverzekeraars het bezoek aan de mondzorgverlener vergroten.
  8. Aandacht voor positie kinderen in koopkrachtplaatjes.
  9. Mogelijke uitbreiding (gemeentelijke) kindpakketten al dan niet voor specifieke doelgroepen, zoals kinderen met een beperking of kinderen van ouders met een migratieachtergrond. Denk aan activiteiten die zelfvertrouwen, basisvaardigheden en veerkracht vergroten of stage of trainee plekken. Start Rijke Schooldag.
  10. Versterken factoren die (individuele) veerkracht van volwassenen ondersteunen, zoals welbevinden, sociaal kapitaal en gezondheid, met als inzet om professionals handelingsperspectief te bieden; Armoedeaanpak verbinden aan aanpak basisvaardigheden/ laaggeletterdheid; Verkenning (digitaal) éénouderpunt voor alleenstaande ouders.
  11. Ondersteuning Alliantie Kinderarmoede; Verkenning versterken buddy’s.
  12. Verdergaande implementatie handreikingen omgaan met armoede; Verkenning ontwikkeling handreikingen in andere domeinen zoals MBO, kinderopvang en geboortezorg (in overleg met o.a. Kansrijke Start).
  13. Ondersteuning aan doelgroep voedselbanken door inzet budget ESF+.
  14. Samenwerking rond bevordering van mentale en fysieke gezondheid.

Acties Schulden

  1. Clustering Rijksincasso met als doel gezamenlijke dienstverlening in de minnelijke fase, zoals één gezamenlijke betalingsregeling en een vorderingenoverzicht Rijk, voor burgers, ondernemers en hulpverleners.
  2. De positie van publieke schuldeisers bezien, zodat sneller tot een akkoord kan worden gekomen.
  3. Verkenning kwantitatieve (reductie)doelstelling en monitoring.
  4. Verduurzaming Nederlandse Schuldhulp Route.
  5. Vanaf 2023 structureel extra middelen voor gemeenten voor vroegsignalering.
  6. In kader vroegsignalering experimenteren met nieuwe signalen van bijvoorbeeld Belastingdienst, Toeslagen en DUO.
  7. Wet kwaliteit incassodienstverlening treedt waarschijnlijk in werking 1-1-2023. Gaat opstapeling van schulden en doorverkoop van schulden als verdienmodel tegen. Voorlichtingscampagne voor incassodienstverleners in voorbereiding.
  8. Rechter krijgt de mogelijkheid om in incassozaken betalingsregelingen te treffen.
  9. De maatschappelijk verantwoorde incasso en deurwaardersactiviteiten worden verbeterd met intensievere samenwerking tussen incasseerders, gerechtsdeurwaarders en schuldhulpverleners. Verkenning sociaal tarief, verdienmodel en normering buitengerechtelijke incassokosten.
  10. Wetgeving verplichte reactietermijn schuldeisers is bijna gereed voor consultatie.
  11. Verkenning maatregelen om doorlooptijd schuldentrajecten te verkorten en belemmeringen in wet- en regelgeving daarvoor weg te nemen.
  12. Bevorderen toepassing effectieve aanpakken: Begeleiding naar en tijdens Wsnp; Collectief schuldregelen; Saneringskrediet/Waarborgfonds; Schuldenknooppunt; Jongeren Perspectief Fonds; Verbetering schuldhulp voor ondernemers.
  13. Monitoring en evaluatie Kwaliteitskader schuldhulpverlening.
  14. Evaluatie breed moratorium. Gemeenten aansluiten op VISH. Verkenning pauzeknop.
  15. Versterken samenwerking schuldenbewind, schuldhulp en Wsnp. Bevorderen doorstroom van schuldenbewind naar gemeentelijke schuldhulp. Kwaliteitsborging schuldenwind. Doorvoering aanbevelingen (lopend) onderzoek financiering schuldenbewind.
  16. Regelgeving om bestuursrechtelijke handhaving malafide schuldbemiddelaars mogelijk te maken is gereed voor consultatie.

Verdergaande voorstellen voor een regierol voor gemeenten (1 Schuldenwet), een grotere rol voor rechtbank en bewindvoerders (Wsnp zonder minnelijk traject) of een grotere rol voor deurwaarders noemt Schouten nog niet in haar plannen.

De Rechtspraak wil bij alle rechtbanken schuldenfunctionarissen inzetten

Een al wat ouder bericht (4 juni), maar zeker hier vermeldenswaardig:

De Rechtspraak wil bij alle rechtbanken schuldenfunctionarissen inzetten, die mensen met schulden snel in contact brengen met hulpverleners bij de gemeente. Bij de rechtbanken Den Haag, Rotterdam en Limburg hebben gerechtsjuristen en mediationfunctionarissen de afgelopen jaren de taak van schuldenfunctionaris op zich genomen. Zij worden gewaarschuwd als een rechter vermoedt dat de gedaagde in een zaak problematische schulden heeft – ook al gaat de zaak daar misschien niet over – en nodigen diegene uit voor een gesprek om te onderzoeken wat er speelt en welke hulp er nodig is. Vervolgens leggen ze meteen contact met de gemeente, die binnen een paar weken een afspraak inplant. Op die manier zijn in 2 jaar tijd 188 mensen doorverwezen. Driekwart was niet bekend bij de gemeenten, die verantwoordelijk zijn voor hulp aan mensen met schulden.

Inmiddels hebben ook de rechtbanken Amsterdam en Gelderland schuldenfunctionarissen aangesteld, maar de overige 6 rechtbanken nog niet. Met het oog op rechtsgelijkheid en rechtszekerheid vinden de Raad voor de rechtspraak en de rechtbankpresidenten het belangrijk dat deze ondersteuning in het hele land wordt aangeboden. Wanneer dat geregeld zal zijn, is nog niet bekend. Dat hangt ook af van de mogelijkheden die gemeenten zien om hierin samen te werken.

NVVK-expeditie: deelname op eigen risico!

Let op, de NVVK is schuldhulpverleners aan het ronselen voor de NVVK-expeditie! We weten allemaal dat expedities nogal eens eindigen met bevroren tenen op de Noordpool, een zonnesteek in de Sahara of een schipbreuk in de Bermuda Driehoek. Ze presenteren het als een leuk alternatief ter deskundigheidsbevordering en training van de medewerkers. Maar tegelijkertijd wordt er ook gewerkt aan verbetering van de werkprocessen en de samenwerking binnen het team. Als het team straks de Holy Grail heeft gevonden, hebben medewerkers misschien helemaal geen zin meer om terug te gaan naar hun oude, vertrouwde routines! Dus weet waar je aan begint!

Je kunt jouw team(s) vóór de zomervakantie aanmelden voor de expeditie die start in september. Lees meer op nvvk.nl.

Collectief schuldregelen en Schuldenknooppunt

Ik moest deze week tijdens SCHULDENZORGVIJ NEDERLAND PACT II in 1 minuut uitleggen wat collectief schuldregelen is:

  1. Snel, uniform en veilig communiceren met schuldeisers via Schuldenknooppunt;
  2. Schuldeisers gaan standaard akkoord als schuldhulpverleners zich aan collectieve afspraken houden.

We leggen het uitgebreider uit op 28 juni. Lees meer en sluit jouw gemeente ook aan!

En bekijk ook de andere waardevolle instrumenten die deze week door Schuldenlab werden gepresenteerd.

Instroom schuldhulp stabiliseert. Wel minder schuldregelingen

Het aantal aanmeldingen voor schuldhulp is in 2021 ongeveer gelijk gebleven. Dat blijkt uit het Jaarverslag 2021 van de NVVK.

Het aantal aanmeldingen ligt op ongeveer het niveau van 10 jaar geleden. In deze grafiek heb ik de aanmeldingen (groene lijn) gerelateerd aan andere cijfers (2011=100).

(klik om te vergroten)

Andere interessante cijfers:

  • Gemiddeld schuldbedrag stijgt van € 41.985 in 2020 naar € 42.662 in 2021, vooral door hogere schulden van ondernemers.
  • Aantal schuldregelingen daalt van 19.204 in 2020 naar 17.408 in 2021.
  • 58% van de schuldregelingen getroffen met een saneringskrediet.
  • Gemiddeld 13 schuldeisers per hulpvrager.

Coronacrisis

In het jaarverslag wordt ook verwezen naar het onderzoeksrapport Meer schuldhulp door de coronacrisis? van SEO Economisch Onderzoek. De onderzoekers verwachten een toename van 3% tot 20% van het aantal mensen met problematische schulden als gevolg van een inkomensterugval tijdens de coronacrisis. Dit leidt naar verwachting in totaal tot minimaal 3.000 en maximaal 18.000 extra schuldhulpvragen.

Meicirculaire geeft inzicht in budgetten armoede- en schuldenbeleid en energietoeslag

De meicirculaire is zojuist verschenen. In juni.

Energietoeslag

Het is even zoeken, maar je moet in bijlage Taakmutatie 2022, mei 2022 op het tweede tabblad je gemeentecode invullen in het gele vakje. Op een van de laatste tabbladen ‘Energietoelage lage inkomens’ zie je vervolgens hoeveel jouw gemeente krijgt.

Bijzondere bijstand en gemeentelijk schuldenbeleid 2022

Je ziet op andere tabbladen van diezelfde bijlage ook de budgetten voor bijzondere bijstand (€15 mln) en gemeentelijk schuldenbeleid (€30 mln). Die budgetten zijn er alleen nog voor 2022.

Armoedebestrijding kinderen

In de bijlage Rekenmodel meicirculaire 2022 – uitkeringsjaar 2022 zie je op het laatste tabblad ‘DU 2022’ in de 6e kolom het budget voor ‘armoedebestrijding kinderen’ voor 2022. In de meicirculaire zelf zie je op p. 125 de budgetten voor 2023 en verder. Het is een structureel budget van € 85 miljoen, maar jaarlijks kunnen de bedragen per gemeente een beetje verschillen.

€500 miljoen coalitieakkoord

In het coalitieakkoord is €500 miljoen vrijgemaakt voor hervorming arbeidsmarkt, re-integratie en aanpak armoede en schulden. In de meicirculaire wordt dit budget niet verder gespecificeerd. Wel weten we sinds de Voorjaarsnota (p. 24) dat de energietoeslag voor € 87,5 miljoen wordt gefinancierd uit de ‘enveloppe armoedebestrijding’.

Verbeter de keten van schuldhulpverlening

Met ondersteuning van Schouders Eronder kun je de samenwerking met welzijnsorganisaties, werkgevers, vrijwilligers, het onderwijs en andere maatschappelijke partners verbeteren. Schouders Eronder faciliteert ‘werkplaatsen’ waarbij ketenpartners gezamenlijk een vraagstuk methodisch aanpakken. Dit gebeurt o.a. tijdens 8 bijeenkomsten en met begeleiding van experts. Lees meer.

Aangenomen moties armoede- en schuldenbeleid

Op 19 april was er een tweeminutendebat over armoede en schulden. De volgende moties die daar werden ingediend, zijn gisteren aangenomen:

  1. Gewijzigde motie (PVV) verzoekt de regering ervoor te zorgen dat de energietoeslag in de praktijk geen negatieve financiële gevolgen mag hebben voor het ontvangen van toeslagen en/of uitkeringen.
  2. Motie (PvdA) over gemeenten oproepen om het Kwaliteitskader schuldhulpverlening voortvarend en breed toe te passen [Er staat niet bij welk kwaliteitskader].
  3. Motie (D66/CU) over het faciliteren en stimuleren dat alle gemeenten zich aansluiten bij de Nederlandse Schuldhulproute en werken met saneringskredieten.
  4. Motie (D66/CU) verzoekt de regering om in kaart te brengen hoe we jongvolwassenen rondom hun 18de verjaardag kunnen bereiken om hen te informeren over de financiële verantwoordelijkheden die horen bij het bereiken van de volwassenheid.
  5. Motie (CDA) – door Schouten overgenomen – verzoekt het kabinet om werk te maken van betere informatie-uitwisseling tussen SVB en UWV, met als doel meer ouderen te bereiken met inkomensondersteuningsregelingen, waaronder de AIO.
  6. Motie (CDA/D66/CU) verzoekt het kabinet met NVVK, CJIB en gemeenten een landelijke invoering van de schuldpauzeknop te onderzoeken en afspraken te maken over onder andere acceptatie van de pauzeknop bij overheidsschuldeisers en vervolgens ook bij private schuldeisers.
  7. Motie (CU/D66) – door Schouten overgenomen – over het uit de privacywetgeving wegnemen van obstakels voor preventieve en tijdige schuldhulpverlening.
  8. Motie (CU/D66) over een gecombineerde aanpak armoede en gezondheid bij schuldenproblematiek.

Bekijk ook de verworpen en aangehouden moties.

In het stenogram van het tweeminutendebat vind je iets meer toelichting. En je leest op p.13 dat minister Schouten zegt: ‘Wij zijn al aan het kijken of het minnelijk en het wettelijk traject bijvoorbeeld wat meer in elkaar geschoven kunnen worden.’ #1schuldenwet.

Convenant schuldhulp met belastingorganisaties van gemeenten en waterschappen

Convenant in de maak | Bouwstenen

De NVVK en de Landelijke Vereniging Lokale Belastingen (LVLB) sloten deze week een convenant. De belangrijkste afspraken daarin:

  • Na kennisgeving door schuldhulpverlener worden incassomaatregelen 8 maanden opgeschort.
  • Als de schuldeiser aan de schuldhulpverlener opgeeft hoe hoog zijn vordering is, kan hij daarbij meteen aangeven of er redenen zijn die een snelle schuldregeling belemmeren.
  • Als van deze mogelijkheid geen gebruik is gemaakt, aanvaardt de belastingorganisatie automatisch het voorstel van de schuldhulpverlener.

De lokale belastingorganisaties moeten zelf nog hun handtekening zetten om te zorgen dat het convenant rechtsgeldig wordt. Dus wijs jouw belastingorganisatie op die mogelijkheid! En ga dan meteen ook in gesprek over aansluiting op het Schuldenknooppunt (nodig desgewenst de NVVK uit bij dat gesprek).

Ook voor andere gemeentelijke domeinen

Jouw gemeente kan als schuldeiser ook voor niet-belasting gerelateerde domeinen een convenant met de NVVK sluiten. Dat gebeurt dan onder de paraplu van het convenant Lokale Overheid waar ook het convenant met belastingorganisaties onder valt. Aanmelden kan met het aanmeldformulier convenant lokale overheden. Kom op 23 mei en 2 juni naar de webinars over het convenant Lokale Overheid.

Leefgeldpas Oekraïners ook geschikt voor minimaregelingen en budgetbeheer

Primeur: Oekraïense vluchtelingen krijgen prepaid pinpassen voor hun  leefgeld | Groene Hart steunt Oekraïne | AD.nl

Steeds meer gemeenten verstrekken het leefgeld voor Oekraïense vluchtelingen via een betaalpas. Eerder postte ik een voorbeeld van zo’n pas. De gemeente Raalte ging hiermee aan de slag. Maar er zijn meer passen. Een overzicht van passen en de functionaliteiten vind je hier (excel).

Let op, als je goed kijkt zijn sommige passen ook geschikt om bijzondere bijstand of andere minimaregelingen op te storten en de uitgaven te oormerken (je kunt bijvoorbeeld alleen witgoed kopen). Je kunt sommige passen gebruiken als minimapas of als betaalpas bij een budgetbeheerrekening, en soms zit er ook een app bij.

Schuldhulpverlening loont!

Dat wisten we natuurlijk al. Tien jaar geleden toonden twee verschillende onderzoeken dat al aan. De NVVK heeft het nu opnieuw laten uitzoeken. Met een geheel andere onderzoeksopzet, maar met ongeveer dezelfde uitkomst: elke geïnvesteerde euro levert het dubbele op!

In dit onderzoek zie je bovendien mooi hoe de situatie van de hulpvrager verbetert op meerdere leefgebieden (p. 7):

De impact van schuldhulp is uitgedrukt in cijfers. Daarnaast brachten hulpverleners en hulpvragers – gewapend met een camera – de impact letterlijk in beeld. Bekijk de trailer:

Dus geef deze boodschap nog even mee bij de collegeonderhandelingen in jouw gemeente!

Groningen mag bijzondere bijstand niet stopzetten als cliënt eigen bewindvoerder wil houden

Top 10 bezienswaardigheden van Groningen - REPRESENT MY CITY

Dat volgt uit een uitspraak van de CRvB. De gemeente Groningen biedt zelf kosteloos beschermingsbewind. De gemeente ziet dit als voorliggende voorziening en vergoedt daarom niet de kosten van beschermingsbewind bij andere bewindvoerders. De CRvB zegt nu dat Groningen wel bijzondere bijstand moet blijven verstrekken als de cliënt niet naar de gemeentelijke bewindvoering wil overstappen.

Twee jaar geleden keurde de rechter de Groningse werkwijze nog goed. De CRvB stelt nu dus dat de werkwijze voor cliënten die al een particuliere bewindvoerder hebben niet goed is. Maar hetis de vraag of het ook geldt voor nieuwe bewindvoeringen.

Andere gemeenten hebben (nog) niet zoveel aan deze uitspraak, omdat de situatie in Groningen bijzonder is. De gemeente merkte schuldenbewind in 2014 aan als activiteit in het algemeen belang. De gemeente ‘s-Hertogenbosch nam ook zo’n algemeen belangbesluit, maar daar zette de rechter vorig jaar jaar een streep doorheen. ‘s-Hertogenbosch is overigens wel in beroep gegaan tegen die uitspraak. Dus wordt weer vervolgd…

Kantonrechter ontslaat gemeente Deventer als bewindvoerder

Contact Budget Adviesbureau Deventer (BAD) | Gemeente Deventer

De kantonrechter heeft Budget Adviesbureau Deventer (BAD) ontslagen als bewindvoerder van ruim 400 mensen. Lees het artikel op rechtspraak.nl en de raadsmededeling. Heel pijnlijk, vooral voor de cliënten natuurlijk. Precies een jaar geleden leek het nog reparabel.

Den Haag innoveert verder

Den Haag innoveert in schuldhulpverlening, schreef ik ruim een jaar geleden. In een voortgangsbrief kijkt de gemeente nu terug en vooruit op het armoede- en schuldenbeleid. Vorige week bood het college de brief aan aan de gemeenteraad, Koningin Máxima en minister Schouten. Er staan een paar interessante initiatieven in.

Nieuw is de individuele bijzondere bijstand voor de hoge energierekening (p. 10).

Wil je dit in jouw gemeente ook? Ik heb wat collegebesluiten, werkinstructies e.d. liggen waarmee je dit in jouw gemeente snel kan invoeren. Den Haag deed dit overigens zónder collegebesluit. Kan ook prima.

Een ander initiatief – niet nieuw – is de Helpdesk Geldzaken (p. 5). Bekijk ook het filmpje op helpdeskgeldzaken.nl. Door de adviezen en besparingen, op 31 laagdrempelige locaties in de stad, neemt het besteedbaar inkomen toe met gemiddeld €50 per maand.

Nieuw, en volgens mij uniek in Nederland, is verder het Perspectiefkrediet voor ondernemers (p. 18).

Een initiatief waar we waarschijnlijk meer van gaan horen is de Rode Knop (p. 23).

Niet te verwarren met de Blauwe Knop.

Een niet-uitputtend overzicht van overige initiatieven, oud en nieuw:

  • Bestrijding menstruatiearmoede (p. 9)
  • Betere mondzorg voor minima en daklozen (p. 9)
  • Financiële ontzorging van statushouders (p. 11)
  • Schuldenrechter en samenwerking met bewindvoerders (p. 12)
  • Mondkapjes en zelftesten (p. 14)
  • Ooievaarspas (p. 14)
  • Heldere en eenvoudige communicatie, o.a. met Steffie (p. 15)
  • Gemeenten mogen niet zomaar bestanden koppelen om het voor inwoners gemakkelijk te maken om minimaregelingen aan te vragen. De gemeente wil een platform/systeem ontwikkelen waarbij inwoners zelf digitaal de gegevens kan verzamelen en versturen die nodig zijn voor een aanvraag voor minimaregelingen. In overleg met de VNG en andere (G4) gemeenten wordt hard gewerkt aan een oplossing voor dit probleem (p. 16).
  • Maatwerkbudget en Doorbraakmethode (p. 18)
  • Vroegsignalering. In 2022 starten pilot met ’treintjes’ van signalen binnen dezelfde maand. Bijvoorbeeld: reageert iemand niet op de kaart, dan wordt zij na 1 week gebeld, wordt er niet opgenomen dan sturen we een whatsapp, als er dan nog geen reactie is, starten we een huisbezoek om financiële hulp te bieden (p. 25).
  • Schuldhulp voor jongeren, flyer Regel je shit, Saldobaas app, Schuld zero bijeenkomsten en Jongerenperspectieffonds (p. 27)
  • Schuldenvrij uit detentie (p. 29)
  • Pilot vrouwenopvang en schulden (p. 30)
  • Meer vroegsignalering: we werken samen met werkgevers, schuldeisers en uitkeringsinstanties om schulden te voorkomen en op te lossen. Bij Geldzaken070 melden deze organisaties hun klanten met geldzorgen, met toestemming van die klant (p. 36).

Illustratie in de voortgangsbrief

Memes, 🤖, and Generators: THIS IS YOUR SON
 IT'S BEEN FAMILY
 FOR GENERATIONS
 NEA

ONSbank geeft jongeren perspectief

Stichting ONSbank heeft een beproefde methode om jongvolwassenen met schulden weer perspectief te geven. Nodig ONSbank uit in jouw gemeente!

Aan de hand van kunst en cultuur

Gedurende drie maanden volgen de jongeren elke week een workshop van 2 uur in groepsverband. Dit culturele workshopprogramma laat hen zien dat verandering in hun leven mogelijk is. Door deze persoonlijke ontdekkingstocht raken ze een deel van de stress kwijt, worden ze zich bewuster van hun identiteit, wordt hun zelfvertrouwen versterkt en worden ze geholpen hun dromen voor de toekomst vorm te geven. De workshopleiders en groepscoaches helpen de jongeren om hun kijk op zichzelf te veranderen: de jongeren zien zichzelf niet meer als slachtoffer van het systeem, ze ontwikkelen een nieuw en eigen perspectief, waarmee ze hun toekomst kunnen opbouwen.

Het programma is vooral bedoeld voor de stabilisatiefase. Je kunt altijd instromen, ook
als je geen woonadres of inkomen hebt. ONSbank maakt met de gemeente en hulpverleningsorganisaties afspraken over het aandragen van jongeren en hun begeleiding tijdens en na het traject.

In gesprek met schuldeiser

De schuldrustcoaches spreken de taal van de jongeren en zijn bovendien ervaren creditmanagers met een relevant netwerk bij schuldeisers. Onderdeel van het traject is dat de jongere het gesprek aangaat met zijn of haar schuldeisers, onder begeleiding van een schuldrustcoach. Doel is schuldrust en betalingsregeling. En de schuldeiser wordt bewogen om de schuld terug te brengen naar de nominale schuld, dus zonder rente, boetes en administratiekosten.

Meer info

Op de routekaart op p.3 van deze handreiking wordt het programma helder samengevat. Kijk voor meer info op onsbank.nl of neem contact op met Marie-Louise Voors.

BKR-registratie bij uitbesteding (2)

BKR-registratie: Hoe lang blijf ik geregistreerd? - Dynamiet Nederland

Schuldhulpverleners moeten bij BKR melden dat een klant schuldhulpverlening krijgt voor problematische schulden.

Heb je de schuldhulpverlening uitbesteed aan een gemeenschappelijke regeling dan sluit die GR namens jouw gemeente aan bij BKR. Heb je de schuldhulp uitbesteed aan een private schuldhulpverlener – bijvoorbeeld Plangroep, Kredietbank Nederland of Sociaal.nl – dan moet je als individuele gemeente aansluiten bij BKR. Maar het operationele berichtenverkeer kan wel via deze gemandateerde partij plaatsvinden.

Dit is dus anders dan wat er in november stond in een brief van de BKR aan jouw gemeente. Het is de uitkomst van overleg tussen NVVK, VNG, BKR en SZW.

BKR benadert niet-aangesloten gemeenten

BKR stuurt binnenkort alle gemeenten en GR’en die nog niet zijn aangesloten een e-mail met uitleg en een aanvraagformulier. Zodra het aanvraagformulier is ondertekend en de uitvoerende organisatie is aangesloten bij BKR, kunnen alle beschikkingen (ook met terugwerkende kracht) worden geregistreerd. Wil je gelijk aansluiten of meer informatie, neem dan contact op met BKR via 088-150 2600 of kcczakelijk@bkr.nl.

Gemeenten die op 1 januari 2021 de schuldhulpverlening niet door een NVVK-lid lieten uitvoeren, betalen aansluitkosten.

Handreiking

In de geactualiseerde Handreiking gegevensuitwisseling BKR voor schuldhulpverlening en het Uitvoeringsdocument inzake aansluiting en registratie BKR lees je meer over aansluiting en de voorwaarden.

Kosten (en vergoedingen!)

In de handreiking lees je op p. 9: ‘Alleen gemeenten waar op 1 januari 2021 nog geen NVVK lid als uitvoerder werkzaam was, betalen aansluitkosten. Daarnaast betaalt een gemeente een vergoeding als zij de gegevens van een inwoner in de registers bij BKR opvraagt. Registreren kost geen geld. Voor iedere juist aangeleverde en tijdig geregistreerde beschikking (binnen 4 weken na ondertekening) ontvangt de gemeente een vergoeding van BKR. BKR stelt hiervoor een kosten- en vergoedingenoverzicht ter beschikking. Dit overzicht is bij BKR op te vragen.’

Informatiebijeenkomst

Kom op 17 februari naar het (be)spreekuur BKR-registratie voor schulphulpverlening van VNG Realisatie.

Bron: VNG

Update Waarborgfonds

Het Waarborgfonds (WBF) krijgt steeds meer vorm. De verwachting is dat een aantal kredietbanken er in de loop van februari gebruik van kan gaan maken.

  • Het zijn de kredietbanken die een beroep doen op de borg. Daarom sluit het WBF overeenkomsten met kredietbanken en niet met gemeenten. Als gemeente maak je met je kredietbank afspraken over bijvoorbeeld kosten en voorwaarden. Heb je nog geen kredietbank? Benader er dan zelf een, of vraag bij de NVVK om advies.
  • Kredietbanken betalen voorlopig een risicopremie van 1% van het krediet. Dat bedrag berekenen ze door aan gemeenten. De kredietbank dekt de (overige) uitvoeringskosten zoals gebruikelijk via de rente op het krediet en/of een factuur naar de gemeente. De risicopremie zal op den duur stijgen en kostendekkend worden.
  • Je kunt niet borg vragen voor een selectie van saneringskredieten. Je doet alle saneringskredieten via WBF of geen. Zo wordt voorkomen dat alleen de risicovolle kredieten bij WBF terechtkomen.
  • Qua voorwaarden – denk bijvoorbeeld aan budgetbeheer en begeleiding – sluit WBF zoveel mogelijk aan bij de huidige praktijk. Voorwaarden worden naar verwachting dus niet strenger, vooral om het WBF laagdrempelig te houden en om ruimte te houden om te experimenteren en leren.
  • Vooralsnog worden er geen maximumbedragen genoemd. Wel wordt er bij hoge bedragen wat strenger meegekeken.
  • Het WBF borgt ook bestaande portefeuilles.
  • De NVVK helpt kredietbanken en gemeenten (ook niet-NVVK-leden) bij het aansluiten. Meld je via info@nvvk.nl.

Met Mesis goed voorbereid op klantgesprek

(Schuld)hulpverleners gebruiken het screeningsinstrument Mesis om gedrag, motivatie en vaardigheden van hun klant in kaart te brengen. De klant vult een online vragenlijst in, bijvoorbeeld met zijn telefoon. De schuldhulpverlener ziet direct op welke onderwerpen hij moet doorvragen.

Op 3 januari verschijnt een nieuwe versie. Een wereld van verschil met de vorige versies. Deze is echt heel mooi en laagdrempelig voor schuldhulpverleners èn hun klanten. Nadja Jungmann geeft een sneak preview:

Eerder dit jaar trad ik toe tot het Mesis-bestuur. Ik zeg er graag bij dat het onbezoldigd is, en dat ik ook geen direct of indirect financieel voordeel heb van het onder de aandacht brengen van Mesis.

Leiden bestrijdt negatieve gevolgen coronacrisis

Leiden, Stad van Ontdekkingen | Visit Leiden

Het Leidse college stelde vorige week het Programma Social impact 2022-2023 vast. Het programma moet de negatieve sociale en maatschappelijke gevolgen van de coronacrisis beperken. Er zijn 4 doelen:

  1. Vergroten van gelijke kansen
  2. Voorkomen en verminderen van geldzorgen
    • Vroegsignalering: meer huisbezoeken en meer aandacht voor jongeren en ondernemers;
    • Aanpak energiearmoede;
    • Aanpak generatiearmoede;
    • Sport en cultuur voor minima;
    • Extra begeleiding in het vinden van (nieuw) werk via re-integratie en (om)scholing
  3. Verbeteren van fysieke en mentale gezondheid
  4. Verbeteren van taalvaardigheden en digitale vaardigheden

In januari buigt de gemeenteraad zich nog over de begroting van €5,5 miljoen.

Na de kerstvakantie werk ik niet meer voor deze leuke, ambitieuze gemeente 🙁 In 2017 startte ik als projectleider vroegsignalering. Daarna was ik met wat tussenpozen beleidsmedewerker armoedebeleid en beleidsmedewerker schuldhulpverlening. Vanaf 1 januari werk ik vooral voor de NVVK. Maar ik hoop ook nog een paar uurtjes bij een gemeente te kunnen werken.

Heerlen gaat voor duurzame oplossing en één generatie aanpak

De Heerlense gemeenteraad heeft zojuist het Beleidsplan armoede en schulden 2022-2025 vastgesteld. Unaniem, dus daar ben ik als penvoerder best trots op.

Heerlen kleurt al jaren donkerrood op de armoedekaart. Gelukkig gaat het de laatste jaren beter, maar er is nog veel werk te verzetten.

Het beleidsplan staan maatregelen die de komende jaren direct effect zullen hebben. Maar voor echt structurele veranderingen is een meer omvattende aanpak nodig. De één generatie aanpak voor Heerlen-Noord is daar een voorbeeld van.

Één generatie aanpak

Heerlen-Noord is een van de 16 gebieden in Nederland met de grootste armoede- en schuldenproblematiek en waar het Rijk actief stuurt op stedelijke vernieuwing. Voor Heerlen-Noord is een ambitieus plan gemaakt om de wijk in 25 jaar (één generatie) op het landelijk gemiddelde te krijgen.

Coalitieakkoord over armoede en schulden

De highlights uit het zojuist gepresenteerde Coalitieakkoord:

(Ik heb alleen de zinnen drastisch ingekort, zonder de strekking onderuit te halen. Denk dus niet ‘Martijn je hebt de toelichting weggelaten’, want die toelichting is er simpelweg niet)

  • €500 mln per jaar voor hervorming arbeidsmarkt, re-integratie en aanpak armoede en schulden.
  • Kabinet zet eerste stappen om de toeslagen af te schaffen. Bij huurtoeslag wordt eerder al de maximale huurgrens afgeschaft en overgestapt naar een systeem van normhuren op basis van inkomen.
  • Verhoging minimumloon, stapsgewijs met 7,5%. Uitkeringen blijven gekoppeld en stijgen dus mee. Ouderen krijgen een hogere ouderenkorting.
  • Lastenverlichting van €3 miljard, vooral voor lage- en middeninkomens, werkenden en gezinnen.
  • Er komt een arbeidsongeschiktheidsverzekering voor alle zelfstandigen, die zo wordt vormgegeven dat oneerlijke concurrentie en te grote inkomensrisico’s voor individuen worden voorkomen. In het Pensioenakkoord en eerdere miljoenennota’s stond al dat een basisarbeidsongeschiktheidsverzekering verplicht wordt.
  • Zelfstandigenaftrek wordt vanaf 2023 met stappen van €650 teruggebracht tot €1.200 in 2030. Zelfstandigen worden gecompenseerd via hogere arbeidskorting.
  • Verruimen bijverdiengrenzen in de Participatiewet.
  • Inwonende jongvolwassenen tot 27 jaar tellen niet langer mee als kostendeler voor de uitkering.
  • We nemen maatregelen om het aantal kinderen dat in armoede opgroeit in 4 jaar tijd te halveren. Dit is een stuk ambitieuzer dan het vorige kabinet dat in een periode van 15 jaar (2015-2030) tot een halvering wilde komen (red.).
  • Elke 4 jaar wordt vastgesteld of het sociaal minimum toereikend is.
  • Extra inzet op financiële educatie, preventie en vroegsignalering,
  • Mensen krijgen meer ruimte om een reserve aan te houden. (Ook) hier staat helaas geen toelichting bij (red.).
  • Verkorting duur van schuldhulptrajecten.
  • Verbetering toegang tot Wsnp.
  • Strengere eisen aan beschermingsbewindvoerders.
  • Maximering verhogingen, rente- en incassokosten.
  • Betere, verantwoorde overheidsincasso met oog voor menselijke maat.
  • Doorverkoop van schulden als verdienmodel wordt tegengegaan.

Schuldenrust

Hoe zorg je dat iemand met schulden zo snel mogelijk schuldenrust krijgt? De NVVK presenteert vandaag de Routekaart Schuldenrust. Daarin staan alle mogelijkheden overzichtelijk op een rij. Met links naar up-to-date modules, informatiebronnen en formats.

Klik om te vergroten

Beproefde lokale projecten om de (zelf)redzaamheid te vergroten

Stichting Van Schulden Naar Kansen ondersteunt sinds 2016 tientallen lokale projecten die zich richten op (1) orde en overzicht, (2) kennis en begrip, (3) inkomen genereren en/of (4) uitgaven beheersen.

De HvA volgde 5 jaar lang de deelnemers en projecten. De onderzoeksresultaten worden op dit moment gepresenteerd tijdens een congres.

Bekijk de infographic en dit filmpje met de belangrijkste inzichten, en bestel het boek.

Project in jouw gemeente

Bekijk hier de projecten. Zit er iets bij voor jouw gemeente? Weet dan dat bij elk project afzonderlijk is gekeken of en hoe het project overdraagbaar is en wat de belangrijkste meerwaarde is. De rapporten zijn niet openbaar, maar op te vragen bij de projecten.

Minder stress, meer maatwerk in armoede- en schuldenbeleid Deventer

Deventer - What to do in Deventer? The best tips - Holland.com

Het college van Deventer heeft het Beleidskader Minimaregelingen en Schuldhulpverlening 2022 aan de gemeenteraad voorgelegd. Maatwerk vormt de rode draad. Zo kijkt de gemeente niet meer naar wat iemand verdient, maar naar wat hij daadwerkelijk te besteden heeft.

Dit schema vat het plan goed samen (klik om te vergroten)

Lees het persbericht.

Betrek jongeren bij armoede- en schuldenbeleid

Bijvoorbeeld via de sinds 2016 beproefde methode Speaking Minds.

Nu met maatschappelijke diensttijd (MDT)

Speaking Minds krijgt subsidie om een maatschappelijke diensttijd (MDT) variant te ontwikkelen. Hierbij geven jongeren niet alleen advies, maar ze voeren ook een 10 weken durende vrijwillige activiteit uit. Ook wordt er een lokale trainer opgeleid, voor de verduurzaming. De eerste 3 gemeenten kunnen gratis deelnemen, dus wees er snel bij! Lees de flyer en neem voor meer informatie en interesse contact op via karin.vannuland@stimulansz.nl.

Steffie legt schuldhulpverlening uit

Op steffie.nl worden moeilijke dingen op een makkelijke manier uitgelegd. Steffie heeft nu ook een website gemaakt voor mensen die schulden hebben. Handig! Plaats de link bijvoorbeeld op de website van de gemeente.

Steffie legt schuldhulpverlening eenvoudig uit

BKR-registratie bij uitbesteding schuldhulp

Heb je de schuldhulpverlening uitbesteed aan een schuldhulpverleningsorganisatie die voor meerdere gemeenten werkt? Dan heb je van BKR een brief gekregen waarin staat dat de overeenkomst met die organisatie per 1 november eenzijdig is opgezegd en dat je als gemeente apart moet aansluiten. Maar wacht voordat je aansluit even de uitkomsten af van de gesprekken die momenteel plaatsvinden tussen NVVK, VNG, BKR en SZW. Voor de schuldhulpverleningsorganisatie is het namelijk erg onhandig om voor al hun gemeenten aparte BKR-koppelingen te hebben.

Zo werk je de wirwar aan snoeren achter je pc of tv mooi weg | Tech | AD.nl

Schuldregelen bij uitkeringsfraude

Vanaf 1 januari 2022 mogen gemeenten (en SVB en UWV) bij fraude meewerken aan een schuldregeling, tenzij er sprake is van opzet of grove schuld. Dat wordt geregeld in de Verzamelwet SZW 2022.

Op p. 6 lees je, dat je hierop misschien binnenkort al vooruit mag lopen.* Ik hoop dat dat snel bekend wordt, want over een paar weken is het al 2022. Bovendien ligt dit wetsvoorstel al een jaar in de Eerste Kamer.

Overige fraudewetgeving

Door o.a. de boodschappenaffaire en toeslagenaffaire is de discussie over fraude begin dit jaar in een stroomversnelling geraakt. Meer omvattende wetswijzigingen worden pas weer opgepakt zodra er een nieuw kabinet is. Er liggen diverse voorstellen op tafel.

Hoe vaak opzet of grove schuld?

Uit CBS-onderzoek blijkt dat er in de meeste gevallen sprake is van ‘normale verwijtbaarheid’ (75%). Bij 18% is sprake van verminderde verwijtbaarheid en bij 6% is er sprake van aantoonbare opzet, grove schuld of is aangifte gedaan bij justitie.

* Aanvulling d.d. 11 november 2021: Gemeenten mogen vanaf 15 november vooruitlopen op de wetswijziging. Dat staat in Gemeentenieuws SZW.

Financieel hulpverlener, durf jij?

De NVVK viert volgend jaar haar 90e verjaardag en gaat de impact van financiële hulpverlening in beeld brengen. Niet alleen met cijfers, maar ook letterlijk met filmpjes. Jij en je klant krijgen een camera in de hand geduwd en filmen jullie traject. Ja, dat is natuurlijk heel spannend, maar ook heel cool en het wordt ongetwijfeld een onvergetelijke ervaring! Lees meer en meld je aan.

Rechtbank vernietigt algemeen belangbesluit ‘s-Hertogenbosch

Het verschil tussen het bestuursrecht, strafrecht en burgerlijk recht

De gemeente ’s-Hertogenbosch voert zelf beschermingsbewind uit en merkte het vorig jaar aan als een ‘activiteit in het algemeen belang’. De gemeente zou hierdoor niet meer de commerciële bewindvoering hoeven te vergoeden vanuit de bijzondere bijstand. De gemeente wil meer grip krijgen op de kwaliteit, in- en uitstroom en uitvoeringskosten van bewind.

Vorige week zette de rechtbank echter een streep door het besluit. De gemeente kan nog in hoger beroep, maar de uitspraak geeft weinig interpretatieruimte.

Vliegende Brigade helpt gemeenten bij verbeteren schuldhulp aan ondernemers

Ondernemers met schulden die de juiste hulp missen, krijgen hulp van een tijdelijke ‘Vliegende Brigade’ van gespecialiseerde schuldhulporganisaties. De ondernemers komen in beeld via de Nederlandse Schuldhulproute. Als het nodig is, krijgt ook de gemeente waar de betrokken ondernemer woont een hulpaanbod. Gemeenten kunnen ook zelf aankloppen bij de Vliegende Brigade. Dus twijfel je of jouw gemeente de boel op orde heeft voor ondernemers, neem dan contact op met Jenny den Hertog, j.denhertog@nvvk.nl. Lees meer op nvvk.nl.

Gemeente als schuldeiser aansluiten op Schuldenknooppunt

Het Schuldenknooppunt is dé standaard in digitaal communiceren tussen schuldhulpverleners en schuldeisers. Dus sluit je schuldhulpverleners aan. Dat is heel eenvoudig. Je kunt er morgen al gebruik van maken! Lees meer op schuldenknooppunt.nl of kom naar de informatiebijeenkomst voor schuldhulpverleners op 7 oktober.

Maar vergeet niet dat je gemeente ook schuldeiser is. Wijs je collega van debiteurenbeheer bij de gemeentelijke belastingen op de mogelijkheid om aan te sluiten, bijvoorbeeld door dit artikel door te sturen. Hij of zij kan zich aanmelden voor de informatiebijeenkomst voor schuldeisers op 14 oktober.

Schuldhulp Leiderdorp: eerder, beter en sneller

Gisteravond stelde de gemeenteraad van Leiderdorp het beleidsplan schuldhulpverlening 2021-2024 vast. Ik zat als penvoerder te blozen van alle complimenten over vorm en inhoud.

Leiderdorp telt ruim 27.000 inwoners en relatief weinig problematische schulden. De curatieve schuldhulp is belegd bij Stadsbank Leiden.

‘s-Hertogenbosch presenteert armoede- en schuldenbeleid 2022

De gemeenteraad van ‘s-Hertogenbosch stelde afgelopen zomer het Aanvalsplan Den Bosch Schuldenvrij 2022 Voortvarend verder vast.

Eerste Hulp Bij Geldzaken (EHBG) is in ‘s-Hertogenbosch dé toegangspoort voor geldzaken. De route achter EHBG – met verschillende afslagen voor passende hulp -geeft ook min of meer de structuur van het beleidsplan, een beetje zoals de Nederlandse Schuldhulproute, waarbij de gemeente overigens ook is aangesloten.

Een paar highlights en bijzonderheden:

  • Quiet Den Bosch is een digitale marktplaats waar halen, brengen en delen centraal staan.
  • Stichting Weekje Weg organiseert een geheel verzorgde vakantie van-deur-tot-deur.
  • De Bossche Bond is een fonds om professionals meer speelruimte te geven.
  • Woningcorporaties, het Stedelijk Huurders Platform en gemeente tekenden een lokaal woonlastenakkoord: Woonlasten de Baas. Inzet: betaalbare woonlasten.
  • We zetten in op bewustwording van (jeugd)professionals om armoede te herkennen en signaleren als onderdeel van hun alledaagse werk.
  • Op basis van de resultaten van de pilot Energie voor Iedereen gaan we samen met de collega’s van de afdeling Economie en Energie zoeken naar mogelijkheden om de energietransitie ook toegankelijk te maken voor inwoners met een laag inkomen.
  • We gaan mobiliteitsarmoede tegen in samenwerking met de afdeling Leefomgeving.
  • We brengen de gemeentelijke diensten die effect hebben op de financiële situatie van inwoners waar mogelijk in lijn met het armoede- en schuldenbeleid. Bijvoorbeeld met een gemeentebreed sociaal incassobeleid.
  • Met de Krap app krijgen jongeren meer grip op hun financiën.
  • De gemeente biedt zelf beschermingsbewind en verstrekt geen bijzondere bijstand meer voor bewind door andere bewindvoerders. NB. Een aantal bewindvoerders heeft een beroepszaak aangespannen tegen het Algemeen Belang Besluit van de gemeente. Daarover is 13 september de zitting geweest en moet dus nog een uitspraak van de rechter volgen. Uitspraak lees je t.z.t. op dit blog uiteraard.

Handreiking schuldhulp en AVG

Klacht melden bij de AP | Autoriteit Persoonsgegevens

De AP publiceerde gisteren een welkome handreiking met aandachtspunten om aan de AVG te voldoen. De handreiking behandelt alle fasen van schuldhulpverlening, van vroegsignalering tot en met nazorg. Er is ook een samenvatting.

Waarborgfonds Saneringskredieten start binnenkort

Revolverend fonds alternatief voor subsidie? | Nysingh

Tromgeroffel… Het duurde wat langer dan verwacht, maar dit najaar gaat toch echt het Waarborgfonds Saneringskredieten van start. De (nieuwe) staatssecretaris van SZW Dennis Wiersma kondigt dat aan in zijn brief aan de Tweede Kamer.

Vaker saneringskredieten

‘Het afsluiten van een saneringskrediet bij een schuldregeling vergroot de kans op een succesvolle afronding van een schuldregeling aanzienlijk. Ik heb er vertrouwen in dat het percentage saneringskredieten nog meer zal stijgen als het Waarborgfonds beschikbaar is’, schrijft Wiersma.

Gelukkig wachtten veel gemeenten niet op het fonds, en zijn er de afgelopen jaren al veel vaker SK’s ingezet. Vorig jaar lag het percentage SK’s (56%) voor het eerst hoger dan het percentage schuldbemiddelingen. Lees hier (tabel in H2) waarom SK’s vaak effectiever zijn dan schuldbemiddelingen.

Waar kunnen gemeenten terecht

Het Waarborgfonds is ondergebracht in een nieuwe Stichting Fondsbeheer die samenwerkt met de bestaande Stichting Sociale Banken Nederland. Voordeel van de samenwerking is dat je als gemeente bij 1 loket direct de borg èn het SK kan regelen.

Het Waarborgfonds heeft een revolverend karakter. Voor elke SK waarvoor je dekking uit het Waarborgfonds wenst, betaal je een risicopremie. De hoogte van die premie is afhankelijk van het risicoprofiel. Het Waarborgfonds is nog bezig met het opstellen van het risicoprofiel en voorwaarden waaraan SK’s moeten voldoen. Daarover binnenkort meer.

Beschikt jouw gemeente nog niet over SK’s en/of kan of wil je gemeente geen borg staan? Meld je dan binnenkort bij het Waarborgfonds! Verstrek je al wel SK’s, ga daar dan vooral mee door, en overweeg eventueel op termijn of je ook via het Waarborgfonds wil gaan werken. Het streven is om de rentes en kosten van de kredietbanken meer te uniformeren.

Aanvulling d.d. 16/9: De NVVK meldt: ‘We werken de komende maanden aan de technische realisatie en we testen de aanvraagprocedures. Eind november verwachten we de eerste aanvragen in behandeling te nemen. Als alles goed gaat zijn we vanaf 1 januari 2022 in staat elke gemeente te bedienen met saneringskredieten met een Waarborgfondsgarantie.’ 

Toch extra budget voor armoede- en schuldenbeleid in 2022

Kort na Prinsjesdag vorig jaar meldde het kabinet dat gemeenten in 2022 €30 miljoen extra zouden krijgen voor schuldenbeleid, en €15 miljoen voor bijzondere bijstand. Maar in de meicirculaire waren deze bedragen geschrapt. Nu lezen we in een brief (d.d. 30/8) van het demissionaire kabinet over de coronasteunmaatregelen, dat gemeenten volgend jaar toch het geld krijgen. Zie o.a. de tabel op p. 17.

Bekijk de bedragen per gemeente (zelf berekend o.b.v. verdeelsleutel vorig jaar).

plaatje zak geld - Expats Financial Solutions

Beëindiging schuldhulp voor gedupeerden toeslagenaffaire

In de eerste week van september kunnen schuldhulpverleners een aanvraag indienen voor het compenseren van de vorderingen die onderdeel zijn van een minnelijk akkoord, zodat de Msnp kan worden beëindigd. De aanvraag kan zowel schriftelijk als per e-mail worden ingediend. In de handreiking Beëindigen Msnp traject lees je hoe dat moet.

Handreiking gegevensuitwisseling BKR

Begin deze maand is de Handreiking gegevensuitwisseling BKR voor schuldhulpverlening gepubliceerd.

Sinds 1 januari is iedere gemeente verplicht om de beschikking tot toegang schuldhulpverlening te registeren als er sprake is van een problematische schuld. Iedere gemeente moet bovendien zelf een overeenkomst met BKR sluiten. In de handreiking lees je hoe dat moet.

Schuldhulpverleners in Suwinet-Inkijk

Medewerker terecht ontslagen om misbruik Suwinet - Gemeente.nu

Gemeenten kunnen zich vanaf nu aanmelden voor toegang tot Suwinet-Inkijk voor de uitvoering van de Wgs. Als je er snel gebruik van wil maken, retourneer dan uiterlijk 29 juli het aanvraagformulier aan BKWI. De verwachting is dat je er dan vanaf medio augustus gebruik van kan maken. De volgende release staat gepland voor september. Het aanvraagformulier vraag je op via suwidesk@bkwi.nl. Op BKWI.nl lees je meer over deze aanvraag.

Snel doen, want dan heb je sneller de benodigde klantgegevens en hoef deze niet meer aan klanten te vragen!

Afwegingskader adviesrecht

Gisteren publiceerde de VNG het Afwegingskader samenwerking. Aan de hand van verschillende stappen en afwegingen bepaal je als gemeente of en hoe je aan de slag wil met het #adviesrecht en de samenwerking in de keten.

Vorige maand kregen we ook al de Handreiking adviesrecht schuldenbewind.

Den Haag helpt minima aan koopwoning met hypotheek van gemeente

Den Haag

Minima in Den Haag met huisvestingsproblemen, die normaal niet in aanmerking komen voor een hypotheek, kunnen misschien nog dit jaar alsnog een eigen huis kopen. De gemeente onderzoekt of deze gezinnen een ‘doorbraakhypotheek’ kunnen krijgen van de Gemeentelijke Kredietbank. Deelnemers krijgen een hypotheek van maximaal twee ton. Als je het niet meer kan betalen en de woning moet verkopen, blijf je niet met een restschuld achter. Dat onderdeel zit in de garantstelling. Een bijkomend voordeel is dat gezinnen aan kapitaalopbouw werken. Je doet dus ook iets aan generatiearmoede.

Den Haag is de eerste gemeente die dit probeert. Het is een idee van Schuldenlab070. Vorig jaar schreef de gemeente dit al in haar beleidsplan. In 2010 introduceerde Den Haag ook al het Haags Vangnet voor huiseigenaren in de financiële problemen.

Nederlands Instituut voor Betalingsregelingen van start

Mensen kunnen straks van het NIvB een goed onderbouwde berekening krijgen van wat zij maandelijks kunnen aflossen. Het idee is dat schuldeisers straks automatisch het aflosvoorstel overnemen.

De schuldenaar stuurt via bijvoorbeeld de Buddy app zijn inkomsten en uitgaven naar NIvB. Het Nibud maakt achter de schermen de berekeningen. Dit gebeurt grotendeels geautomatiseerd en dus snel.

Lees meer op betalingsregelingen.nl. Het NIvB bevindt zich in de testfase en is een initiatief van Pieter Hilhorst, Nibud, NVVK en Buddy Payment.

Mooi. Dit gaat de goede kant op. Nu alleen nog een wettelijk recht op betalingsregeling.

Meerjarencijfers armoede en schulden

Vorig jaar presenteerde het CBS een fraai nieuw dashboard met cijfers over schulden per gemeente. Vandaag zijn er nieuwe cijfers, bijgewerkt tot maar liefst oktober 2020. Het aantal geregistreerde problematische schulden daalt sinds 2018. Lees het persbericht van het CBS.

De cijfers gaan terug tot 2015. Ik heb ze in onderstaande grafiek gecombineerd met oudere cijfers vanaf 2009 (rode lijn) en afgezet tegen andere trends. Het jaar 2011 = 100. In de grafiek zie je bijvoorbeeld dat het aantal aanmeldingen voor schuldhulpverlening (groen) terug is op ongeveer het niveau van 10 jaar geleden.

Klik om te vergroten

NB. de meeste (achtergronden bij de) cijfers in de grafiek zijn te vinden in de categorie onderzoek & statistiek.

Handreiking adviesrecht schuldenbewind

De VNG beschrijft in de nieuwe Handreiking voor gemeenten bij het adviesrecht voor schuldenbewind hoe gemeenten het #adviesrecht kunnen gebruiken.

Vorig jaar ruim 12% minder aanvragen schuldhulpverlening

In 2020 meldden ruim 78.000 mensen zich aan voor schuldhulp. Dat is ruim 11.000 minder dan het jaar ervoor. Dat blijkt uit het jaarverslag van de NVVK. De daling heeft volgens de NVVK te maken met corona-maatregelen.

En vorig jaar waren er voor het eerst meer saneringskredieten dan schuldbemiddelingen! Andere trend is dat er veel meer betalingsregelingen zijn getroffen.

Collegebesluit kwijtschelding schulden gedupeerden toeslagenaffaire

Streep door de rekening | Uitdrukkingen, Woordenschat, Taal

In april werd bekend dat het rijk gemeenten compenseert voor de kwijtschelding van vorderingen op gedupeerden. Om de kwijtschelding in gang te zetten, is het nodig dat het college een besluit neemt waarmee zij anticipeert op de wetgeving die gemeenten de grondslag biedt om kwijt te schelden. Op de website van de VNG vind je onder andere een format collegevoorstel en een toelichting collegebesluit. Zodra het college het besluit heeft genomen, verstrekt de Belastingdienst de benodigde gegevens via het portaal (via de contactpersoon invordering). Het college kan dan per 1 juli starten met kwijtschelden. Als het goed is, is je gemeente al wel gestopt met invorderen.

Toch geen extra budget voor armoede- en schuldenbeleid in 2022

Kort na Prinsjesdag meldde het kabinet – met een klein voorbehoud – dat gemeenten in 2022 €30 miljoen extra zouden krijgen voor schuldenbeleid, en €15 miljoen voor bijzondere bijstand. Maar in de meicirculaire zijn deze bedragen geschrapt.

De structurele middelen voor bestrijding kinderarmoede staan er nog wel in (op p. 93 bedragen per gemeente).

Bij TONK (p. 7) staat het bedrag dat oorspronkelijk voor het eerste kwartaal van 2021 was gereserveerd: €65 miljoen. Op 12 maart jl. werd bekend dat het budget wordt verdubbeld, dus €260 miljoen voor een half jaar. Ik zal nog even uitzoeken hoe dit zit. *

Hoe kunnen gemeenten bezuinigen? | Trouw

Lees ook Meer geld maar beloofde extra middelen voor jeugdzorg, re-integratie en minimabeleid niet in meicirculaire (Divosa).

* Ik weet inmiddels hoe het zit. In Gemeentenieuws van SZW staat: De eerste tranche aan TONK middelen (€65 miljoen) is inmiddels via het gemeentefonds aan gemeenten beschikbaar gesteld volgens de maatstaven van het subcluster minimabeleid in het cluster Inkomen en Participatie. De tweede tranche met de resterende beschikbaar gestelde middelen (€195 miljoen) zal via dezelfde verdeelmaatstaven beschikbaar worden gesteld. Dit zal in de septembercirculaire van het gemeentefonds worden opgenomen.

Collectief schuldregelen de nieuwe norm

Collectief Schuldregelen versnelt en vergemakkelijkt het tot stand brengen van minnelijke schuldregelingen. Schuldeisers geven vooraf akkoord op betaalvoorstellen en handelen dossiers collectief af. Dat zorgt voor kortere doorlooptijden en minder rompslomp bij gemeenten en schuldeisers. Je hebt implementatiekosten, maar die verdien je snel terug. Wil je meer info of aansluiten, neem dan even met mij contact op, want ik zit sinds kort in het team van NVVK en SchuldenlabNL dat gemeenten helpt met opstarten. Meld je aan voor een informatiebijeenkomst, lees meer op nvvk.nl en bekijk dit filmpje:

NB. Idealiter ga je meteen ook aan de slag met Saneringskrediet en het Schuldenknooppunt. De drie initiatieven samen zorgen voor een flinke versnelling en efficiëntieslag.