Vanaf 2019 wordt 90% van de schulden geregeld met een saneringskrediet

Schuldregeling bestaat in twee vormen:

  1. Bij een schuldsanering verstrekt een kredietbank een saneringskrediet. De schuldeisers krijgen meteen het bedrag uitgekeerd waar ze mee akkoord zijn gegaan en de schuldenaar betaalt het krediet in 3 jaar terug aan de kredietbank. Het bedrag dat de schuldeisers ontvangen ligt hiermee dus vast.
  2. Bij een schuldbemiddeling worden maandelijks alle inkomsten boven het Vrije Te Laten Bedrag gereserveerd. Elk jaar krijgen de schuldeisers een bedrag uit de reservering uitgekeerd. De uiteindelijke omvang van de reservering, en daarmee de uitkering, kan fluctueren vanwege wijzigingen in dit inkomen. Het bedrag dat de schuldeisers uiteindelijk ontvangen, staat dus niet vast.

Schuldsanering is vaak beter dan schuldbemiddeling. Bij een schuldsanering is de schuldenaar in één keer van al zijn schuldeisers af en heeft hij nog maar één schuldeiser, de kredietbank. Dat neemt direct heel veel stress weg. En als de schuldenaar (meer) gaat werken, merkt hij dat direct in zijn portemonnee. Voor de schuldeiser is sanering prettig, omdat hij direct de boeken kan sluiten. Snelle duidelijkheid en eenmalige uitbetaling heeft voor menig schuldeiser de voorkeur boven 3 jaar wachten voor misschien een paar euro’s meer. Het bespaart de schuldhulpverlener en gemeente enorme administratieve lasten die gemoeid zijn met het verwerken van mutaties gedurende de 3-jarige aflosperiode. Schuldbemiddeling is alleen zinvol als er zicht is op een substantiële inkomensverbetering in de komende 3 jaar. In de praktijk blijkt die inkomensverbetering echter flink te worden overschat. Alle voor- en nadelen van saneren en bemiddelen staan in het rapport Saneren versus bemiddelen, dat ik schreef samen met Joke de Kock, hoofd schuldhulpverlening Tilburg.

Ondanks de voordelen van sanering wordt anno 2018 tweederde van de schulden geregeld met een schuldbemiddeling. Waarom? Veel gemeenten die wij spraken, weten het eigenlijk ook niet goed: ‘we hebben het altijd zo gedaan’ en zelfs ‘we wisten niet dat er een alternatief was’. Ook wordt er vaak onterecht verondersteld dat schuldeisers liever voor bemiddeling kiezen. Sommige gemeenten geven aan dat er geen kredietfaciliteit is. Dit blijkt ook uit onderzoek dat NVVK en SUNN lieten uitvoeren.

Daarom: Vanaf 2019 wordt 90% van de schulden geregeld met een saneringskrediet. Dat is geen nieuwe wet- en regelgeving, maar een ambitie en oproep van ons namens tal van geraadpleegde deskundigen, gemeenten en schuldeisers. Het zal de schuldhulpverlening in Nederland veel effectiever en efficiënter maken. Waarom 90%? Omdat bij 90% van de schuldenaren de inkomensverbetering zo klein is dat het niet opweegt tegen de nadelen. Waarom in 2019 al? Omdat het gemakkelijk te regelen is: gewoon doen! Een college- of raadsbesluit is niet nodig. Heeft je gemeente geen kredietfaciliteit, bel dan even een nabij gelegen kredietbank. Zij doen je waarschijnlijk graag een aanbod. En tot slot, het risico voor de gemeente is verwaarloosbaar: de ervaring leert dat 95% van het saneringskrediet netjes wordt terugbetaald. Het risico is in veel gevallen dus een paar tientjes! Zet dat maar eens af tegen de veel lagere uitvoeringskosten en de hogere effectiviteit van schuldhulpverlening!

En echt tot slot. We bedanken Adessium, Fonds1818, RDO en Van Bylandstichting voor het mogelijk maken van het onderzoek. Mochten de gemeenten en kredietbanken in Nederland onverhoopt onvoldoende borgstelling of kredietfaciliteit bieden, dan zullen we opnieuw kijken of we er een schuldenborgfonds met publieke en private middelen moet worden opgericht. En ook dank aan de abonnees van mijn nieuwsbrief die de enquête invulden.

4 gedachtes over “Vanaf 2019 wordt 90% van de schulden geregeld met een saneringskrediet

  1. Goed plan Martijn.

    In Zeist werkten we al jaren met het SK als invalshoek. Dan ben je gemiddeld in 10 maanden klaar met een schuldregeling in plaats van de 42 maanden die een bemiddeling gemiddeld in beslag neemt. En daarnaast nog eens al het werk van de jaarlijkse heronderzoeken; al die tijd en fte’s kun je veel beter gebruiken. En niet te vergeten de grotere kans op uitval bij een bemiddeling.

    Ik zou dan ook een stap verder willen gaan dan jouw 90%: Is een SK niet mogelijk dan door naar de Wsnp! Dus minnelijk alleen maar een SK aanbieden.

    Want met name de Wsnp is goed in “bemiddelingen” en heeft ook veel minder uitval dan de reguliere SHV wat dat betreft. En in de Wsnp is het minder werk dan bij een bemiddeling, waar elk jaar bij de hercontrole 20 tot 30 schuldeisers uitbetaald moeten worden. De Wsnp rekent na drie jaar af met de schuldeisers. Het is ook waanzin dat we al jaren deze twee identieke, en vrij dure trajecten naast elkaar hebben lopen.
    In Zeist werden nagenoeg alle SK’s netjes afgelost en slechts heel af en toe een borgstelling aangesproken. Maar ook dat was geen probleem omdat de daarvoor te verstrekken bijzondere bijstand redelijk makkelijk invorderbaar is, mede omdat de oude schuldenlast niet meer bestaat.
    Natuurlijk zijn er fatsoensrakkers die vinden dat men er met een SK wel heel gemakkelijk afkomt en niets heeft geleerd. Maar dat zij maar zo.

    We geven schuldeisers eenmalig de kans om akkoord te gaan met een bedrag ineens (waar wij als “slechts” bemiddelende partij ook nog eens borg voor staan); zo niet, dan rest het wettelijk traject van de Wsnp.

    Stef den Daas
    (oud teamleider bureau Schuldregeling Zeist)

  2. Dag,

    Mooie doelstelling 90% sk in 2019. Ik heb me altijd verbaasd waarom dat % zo laag bleef. Ook een heel mooie suggestie hierboven van Stef den Daas om bij geen akkoord voor een SK de WSNP in te zetten als (terecht) saneringsinstrument.

    Wat zal dat een slagkracht geven bij gemeenten.
    Ben benieuwd hoe de rechtbank daar tegen kijkt.

    Mooie vooruitzichten!

  3. Wat gebeurt er als de schuldenaar tijdens het traject zijn baan kwijtraakt en de kredietbank niet (voldoende) kan terugbetalen binnen 3 jaar?

  4. Het plan is te mooi, de Gemeentes vinden vast wel allemaal bezwaren, maar jullie plan moet lukken en is echt voor alle betrokken partijen beter en per saldo veel goedkoper .

Geef een reactie