De SER presenteerde vorige maand haar advies Opgroeien zonder armoede. De Kinderombudsman presenteerde eerder het rapport Alle kinderen kansrijk. In haar brief van 6 april schrijft staatssecretaris Van Ark namens het kabinet dat ‘de adviezen betekenisvolle inzichten hebben gegeven die het belang van de aanpak van armoede onder kinderen onderstrepen. In lijn met deze adviezen zal het kabinet niet alleen inzetten op het compenseren van de gevolgen van armoede door kinderen mee te laten doen op school, aan sport en cultuur en aan sociale activiteiten, maar ook stevig investeren in het aanpakken van de structurele oorzaken van armoede.’
In de 19 kantjes tellende brief worden vrij uitputtend de maatregelen opgesomd die het kabinet neemt om kinderarmoede te bestrijden. Gelukkig wordt e.e.a. samengevat op p. 18/19. De meeste maatregelen kennen we al, mede omdat ze zijn genomen door het vorige kabinet. In veel gevallen wordt voor de uitvoering (van de maatregelen en opvolging van de adviezen) verwezen naar gemeenten. Ik heb een paar zaken ge-highlight en gelinkt:
VOORKOMEN VAN ARMOEDE
Meer mensen aan het werk
- In gesprek met gemeenten over perspectief voor mensen in de bijstand
- Het versterken van de werkgeversdienstverlening in de arbeidsmarktregio’s
Werk moet lonen
- Verlaging van de lasten op arbeid
- Meer uren werken laten lonen: verkleinen marginale druk vanaf het minimumloon.
Naar de mening van het kabinet past in dit verband een categoriale invulling van het armoedebeleid met vaste inkomensgrenzen niet bij het wettelijk uitgangspunt van de aanvullende inkomensondersteuning dat individueel maatwerk leidend is.
Verbeteren inkomenspositie van gezinnen met kinderen
- Verlaging van de lasten op arbeid.
- Verhoging van de kinderopvangtoeslag.
- Verhoging van de kinderbijslag.
Voorkomen en bestrijden van problematische schulden
- Het kabinet presenteert dit voorjaar haar brede schuldenaanpak.
Inzet extra middelen
- Extra middelen in 2018-2020 voor het voorkomen van schulden en het bestrijden van armoede, in het bijzonder onder kinderen. Over de invulling van deze middelen wordt de Tweede Kamer dit voorjaar geïnformeerd. [Ik weet niet of dit geld naar gemeenten gaat]
TEGENGAAN VAN DE GEVOLGEN VAN OPGROEIEN IN EEN GEZIN MET LAAG INKOMEN
Lokaal integraal maatwerk
- Programma Sociaal Domein (versterken lokale slagkracht en verbinding gemeenten).
- Ondersteunen gemeenten bij invulling lokale regiefunctie in overleg met VNG en Divosa.
Samenwerking met maatschappelijke organisaties
- Financiële ondersteuning van Stg. Leergeld, Jeugdsportfonds / Jeugdcultuurfonds, Nationaal Fonds Kinderhulp en Stg. Jarige Job
- Subsidieregeling Kansen voor alle kinderen
Samenwerking met scholen
- Handreiking voor scholen en gemeenten
- Programma Gelijke Kansen Alliantie
Het kabinet investeert structureel € 170 miljoen extra in een verruiming van het aanbod van voorschoolse educatie. Daarmee kunnen gemeenten peuters met een risico op een achterstand spelenderwijs meer taalvaardigheden mee laten geven. Daarnaast investeert het kabinet structureel € 15 miljoen extra in verdere versterking van de onderwijskansen. Deze investeringen komen bovenop het al bestaande budget ter bestrijding van onderwijsachterstanden. Dat betekent dat vanaf 2020 voor gemeenten in totaal structureel € 486 miljoen beschikbaar is. Voor basisscholen is structureel € 260 miljoen als onderdeel van de lumpsum beschikbaar.
Het kabinet faciliteert lokale samenwerking. Onder meer via het programma Gelijke Kansen, met daarbinnen de Gelijke Kansen Alliantie waarin gemeenten, scholen, onderwijsinstellingen, maatschappelijke initiatieven en het ministerie van OCW samenwerken. Vanuit hun lokale agenda bepalen deze partijen welke initiatieven zij gezamenlijk ondernemen om de gelijke kansen in het onderwijs te bevorderen. Het kan gaan om extra taallessen aan de ouders en kinderen, coaching en begeleiding van leerlingen of om activiteiten gericht op beroepseducatie en het trainen van sociale vaardigheden. Het ministerie van Onderwijs heeft € 2,5 miljoen beschikbaar gesteld voor cofinanciering van deze initiatieven.
Versterken van kennisopbouw en kennisdeling
- Vakkundig aan het werk
- Landelijk programma ‘Schouders eronder’
Financiële ondersteuning gemeenten
- Vanaf 2017 €85 miljoen extra per jaar voor het verstrekken van voorzieningen in natura voor kinderen in armoede
MONITOREN VAN RIJKSBELEID EN GEMEENTELIJK BELEID
- Het kabinet is voornemens om aan het SCP, CPB en CBS gezamenlijk te vragen om te onderzoeken of het mogelijk is tot eenduidige armoede indicatoren te komen die bruikbaar zijn voor een eventuele reductiedoelstelling.
- Tweejaarlijks inzicht in huishoudens met risico op armoede via rapportages CBS en SCP
- Monitoring van de bestuurlijke afspraken met de VNG
- Gesprekken met partijen op basis van deze inzichten
INZET VAN WERKGEVERS EN WERKNEMERS
- Wijzer in Geldzaken: ondersteuning van werkgevers bij hulp aan werknemers met financiële problemen. Zie www.financieelgezondewerknemers.nl.
Tot slot, lees ook de reacties van VNG en Divosa: