Mensen met schulden komen door een opeenstapeling van beslagen steeds vaker terecht op een besteedbaar bedrag dat lager is dan in de wet is vastgelegd. Dat blijkt uit het onderzoek ‘Paritas Passé’, uitgevoerd door onderzoekers van de Hogeschool Utrecht en de Landelijke Organisatie Sociaal Raadslieden in opdracht van de Koninklijke Beroepsorganisatie van Gerechtsdeurwaarders (KBvG). Opeenstapeling van beslagen zorgt ook voor een toename van het aantal huishoudens met problematische schulden.
Het is voor het eerst dat is onderzocht in hoeverre de steeds verdergaande incassobevoegdheden van sommige schuldeisers leiden tot aantasting van de beslagvrije voet. Deze beslagvrije voet (= 90% van de bijstandsnorm) is het bedrag dat bij beslaglegging op inkomen niet onder het beslag valt en bedoeld is voor het minimale levensonderhoud. Volgens de onderzoekers is er al lang geen sprake meer van een eenvoudige rangorde tussen concurrente en preferente schuldeisers en duwen zelfs preferente schuldeisers dankzij allerlei bijzondere bevoegdheden elkaar steeds vaker opzij. Zo kan het College voor Zorgverzekeraars bij een premieachterstand van zes maanden de premie rechtstreeks inhouden op het inkomen van de schuldenaar, kunnen verhuurders beslag laten leggen op de huurtoeslag en kan de Belastingdienst bij notoire wanbetalers rechtstreeks geld van de bankrekening afschrijven.
Aanbevelingen
De onderzoekers doen aanbevelingen voor aanpassing van de bestaande wet- en regelgeving zoals het inrichten van een landelijk beslagregister, het uitbreiden van de lijst van goederen waarop geen beslag mag worden gelegd, het aanpassen van een aantal bijzondere incassobevoegdheden en het invoeren van een incasso-effectrapportage.
Bekijk de NOS-uitzending. En Erica Schruer heeft op haar weblog alle (overige) berichtgeving in de media geïnventariseerd.
Relevantie voor gemeenten
Ik richt m’n blog vooral op gemeenten. Wat kunnen die hiermee? Niet zoveel. Nou ja, ze kunnen er in ieder geval voor zorgen dat de schuldhulpverlener erop toeziet dat er goed beslag wordt gelegd; maar dat wordt dus steeds moeilijker. En kijk goed naar je eigen rol als schuldeiser. NB. Als het wetsvoorstel ‘Aanscherping handhaving en sanctiebeleid SZW-wetgeving’ wordt aangenomen, sluit de gemeente zelf zich ook nog nadrukkelijker aan in het rijtje met schuldeisers met bijzondere incassobevoegdheden!